{"id":57038,"date":"2022-12-30T00:00:21","date_gmt":"2022-12-29T21:00:21","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=57038"},"modified":"2022-12-29T23:05:03","modified_gmt":"2022-12-29T20:05:03","slug":"beyhude","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2022\/12\/30\/beyhude","title":{"rendered":"Beyhude\u2026"},"content":{"rendered":"

\u201cOcak iki y\u00fcz\u00fc olan bir ayd\u0131, soytar\u0131 \u00e7\u0131ng\u0131raklar\u0131yla \u015f\u0131ng\u0131rdayan, kar kabu\u011fu gibi \u00e7at\u0131rdayan, herhangi bir ba\u015flang\u0131\u00e7 gibi saf, bir ihtiyar kadar umutsuz, dilin ucuna gelen ama seslendirilemeyen bir s\u00f6zc\u00fck gibi gizemli bir bi\u00e7imde a\u015fina, yine de bilinmeyen.\u201d
\nOcak ay\u0131n\u0131n e\u015fi\u011finde bu yaz\u0131y\u0131 yazarken Highsmith\u2019le benzer duygular i\u00e7indeyim. Ocak, umutlanmak i\u00e7in insana bahane sunan ama bir yandan da bunun beyhudeli\u011fini sezdiren bir ay. Yeni y\u0131l\u0131n \u00e7atal dilli oyunbozanl\u0131\u011f\u0131: heyecan verecek kadar yeni ama bir o kadar da eski. Kim bilir ka\u00e7\u0131nc\u0131 ocak, kim bilir ka\u00e7\u0131nc\u0131 yeni y\u0131l, kim bilir ka\u00e7\u0131nc\u0131 saf umutlar, kim bilir ka\u00e7\u0131nc\u0131 t\u00fch yine olmad\u0131\u2019lar\u2026
\nYeni y\u0131l ve ocakla hesapla\u015fmak bu kadar yeter\u2026 Beyhude dostlar
\nBu y\u0131l Patricia Highsmith\u2019in T\u00fcrk\u00e7edeki eserlerini tamamlad\u0131m, k\u0131van\u00e7la kitaplar\u0131 rafa dizdim. Carol<\/em> en sona b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131m kitab\u0131yd\u0131. Highsmith\u2019in beni hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011fratmayaca\u011f\u0131na inanc\u0131m tam olsa da filminin sevmemi\u015f, bu y\u00fczden okuma listemde geriye itmi\u015ftim.
\nCarol<\/em>, hayli gen\u00e7 bir k\u0131z olan Therese ve zorlu bir bo\u015fanma s\u00fcrecindeki Carol\u2019\u0131n ili\u015fkisini, tutkulu a\u015fk\u0131n\u0131 anlat\u0131yor. Highsmith\u2019in bu g\u00f6rkemli lezbiyen a\u015fk hikayesini 1950\u2019lerde yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 eklemeliyim; bu e\u015fcinselli\u011fin en b\u00fcy\u00fck sapk\u0131nl\u0131k, en b\u00fcy\u00fck i\u011fren\u00e7lik olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc y\u0131llar (ho\u015f, en az\u0131ndan bizde o zamandan bu zamana de\u011fi\u015fen fazla bir \u015fey yok). Ve birisi kalk\u0131p ilk kez bir lezbiyen ili\u015fkiyi yumu\u015fak bir erotizm, insan\u0131n g\u00f6nl\u00fcn\u00fc ok\u015fayan bir romantizmle yaz\u0131yor; abartmadan, karikat\u00fcrize etmeden, karakterleri \u00fczerinden toplumu yat\u0131\u015ft\u0131rmaya ya da normlarla uzla\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015fmadan.
\nRoman\u0131n beni \u00e7eken bir yan\u0131 da Therese\u2019in kendini, ya\u015fam\u0131n\u0131 in\u015fa etme \u00e7abas\u0131n\u0131 aktarmaktaki ba\u015far\u0131s\u0131, gen\u00e7 bir kad\u0131n\u0131n benlik aray\u0131\u015f\u0131n\u0131 olanca sanc\u0131s\u0131 ve \u00e7eli\u015fkisiyle yans\u0131tabilmesi.
\n\u201cVe akl\u0131n\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu o girdap noktas\u0131nda, kendisini deh\u015fete d\u00fc\u015f\u00fcren \u015feyin umutsuzluktan ba\u015fka bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyordu. Bu, Mrs. Robichek\u2019in hastal\u0131kl\u0131 bedeninden ve ma\u011fazadaki g\u00f6revinden, sand\u0131ktaki giysi y\u0131\u011f\u0131n\u0131ndan, kad\u0131n\u0131n \u00e7irkinli\u011finden kaynaklanan umutsuzluktu, \u00f6mr\u00fcn\u00fcn sonunu olu\u015fturan umutsuzluktu. Bir de kendi durumunun umutsuzlu\u011fu vard\u0131; olmak istedi\u011fi ki\u015fi olamaman\u0131n, o ki\u015finin yapacaklar\u0131n\u0131 yapamaman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 umutsuzluk. B\u00fct\u00fcn ya\u015fam\u0131 bir d\u00fc\u015ften ibaret miydi, ger\u00e7ek olan bu<\/em> muydu?\u201d
\nHihgsmith\u2019in dili hemen her kitab\u0131nda oldu\u011fu gibi yal\u0131n ve \u00e7arp\u0131c\u0131; \u00e7eli\u015fkileri, bocalamalar\u0131 do\u011fall\u0131kla ortaya d\u00f6k\u00fcyor. Kahramanlar\u0131n\u0131n a\u011fz\u0131ndan bize hayat\u0131n s\u0131rlar\u0131n\u0131 vermeye yeltenmeden \u00e7o\u011funlukla sorular\u0131 ve \u00e7eli\u015fkileri \u00f6n\u00fcm\u00fcze d\u00f6k\u00fcyor. Bu sorular, bu \u00e7eli\u015fkiler kimi umutsuz, kimi gerilim y\u00fckl\u00fc\u2026 ama \u00e7o\u011funlukla ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz.
\n\u201cTherese hayat, insan ili\u015fkileri hep b\u00f6yle mi diye merak ediyordu. \u0130nsan\u0131n aya\u011f\u0131 hi\u00e7bir zaman sa\u011flam topra\u011fa basam\u0131yordu. Hep \u00e7ak\u0131l ta\u015flar\u0131 gibi, biraz gev\u015fek, ama b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n i\u015fitece\u011fi kadar da g\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc, o y\u00fczden de insan her an gizlice yakla\u015fan birinin sert ad\u0131mlar\u0131n\u0131n sesine kulak kabartmak i\u00e7in tetikte oluyor.\u201d
\nCarol<\/em>, birbirini seven iki kad\u0131n\u0131n mutlulu\u011funu anlat\u0131rken elbette bu mutlulu\u011fu cendereye alan korku, \u015f\u00fcphe ve endi\u015feleri de resmediyor. Ya\u015fam\u0131 ve toplumu daha iyi tan\u0131yan Carol \u00f6deyece\u011fi bedelin az \u00e7ok fark\u0131nda, Therese ise her \u015feyden \u00f6nce kendi i\u00e7indeki sava\u015flarla me\u015fgul.
\n\u201cBu durum \u00e7o\u011funlukla zevkli olmaktan \u00e7ok, sanc\u0131l\u0131yd\u0131, buna ba\u011fl\u0131 olarak da Therese \u00e7ok ciddi ve benzersiz bir kusur i\u015flemi\u015f olmaktan korkuyordu. Bazen omurgas\u0131 k\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olarak dola\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan \u00fcrk\u00fcyordu. Bunlar\u0131 Carol\u2019a anlatacak cesareti olsa bile, her zamanki gibi kendi tepkilerine g\u00fcvenemedi\u011fi, kendi tepkilerinin herkesinkinden farkl\u0131 olmas\u0131ndan kayg\u0131land\u0131\u011f\u0131, o y\u00fczden de Carol\u2019\u0131n bile anlayamayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in daha a\u011fz\u0131n\u0131 a\u00e7madan s\u00f6zc\u00fckler eriyip gidiyordu.\u201d
\nKitab\u0131 bitirip demlendirince akl\u0131mda \u00e7ok yal\u0131n sorular belirdi. O kadar yal\u0131n ve a\u00e7\u0131k ki asl\u0131nda, insan sormaya utan\u0131yor. Mesela biz kim oluyoruz da kimin kimi sevece\u011fine, kimin kime dokunabilece\u011fine karar verebiliyoruz? \u0130ki insan\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 arzusunu ne hakla sapk\u0131nl\u0131k ne hakla yanl\u0131\u015f ilan edebiliyoruz? Hangi tenin hangi tende huzur bulaca\u011f\u0131na nas\u0131l karar veriyoruz? Elimde de\u011fil, \u015fa\u015f\u0131r\u0131yorum. Evet, biliyorum. Beyhude\u2026
\n\u201cD\u00fcn s\u00f6ylenen ya da en az\u0131ndan ima edilen \u015fey, \u015fimdi tuttu\u011fum yolun beni insanl\u0131\u011f\u0131n en b\u00fcy\u00fck k\u00f6t\u00fcl\u00fck ve yozla\u015fmas\u0131n\u0131n dibine s\u00fcr\u00fckleyece\u011fi idi. Evet, seni benden kopard\u0131klar\u0131ndan beri \u00e7ok dibe batt\u0131m. Evet do\u011fru, e\u011fer b\u00f6yle devam eder ve seninle yakalan\u0131rsam, \u00fczerime gelinirse, hi\u00e7bir zaman bir insana onu yeterince tan\u0131yacak kadar uzun s\u00fcre sahip olamazsam o ki\u015fi hakk\u0131nda bildiklerim sadece y\u00fczeysel olur \u2013 i\u015fte buna da yozla\u015fma denir. Ya da bir insan\u0131n kendi mizac\u0131na ayk\u0131r\u0131 tarzda ya\u015famas\u0131 da, o da yozla\u015fmad\u0131r.\u201d
\nHer sayfas\u0131 esin dolu bir ay dilerim.<\/p>\n

Carol\/ Tuzun Bedeli, Patricia Highsmith, \u00e7eviren Se\u00e7kin Selvi, Can Yay\u0131nlar\u0131, 352 s.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201cOcak iki y\u00fcz\u00fc olan bir ayd\u0131, soytar\u0131 \u00e7\u0131ng\u0131raklar\u0131yla \u015f\u0131ng\u0131rdayan, kar kabu\u011fu gibi \u00e7at\u0131rdayan, herhangi bir ba\u015flang\u0131\u00e7 gibi saf, bir ihtiyar kadar umutsuz, dilin ucuna gelen ama seslendirilemeyen bir s\u00f6zc\u00fck gibi gizemli bir bi\u00e7imde a\u015fina, yine de bilinmeyen.\u201d Ocak ay\u0131n\u0131n e\u015fi\u011finde bu yaz\u0131y\u0131 yazarken Highsmith\u2019le benzer duygular i\u00e7indeyim. Ocak, umutlanmak i\u00e7in insana bahane sunan ama bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":632,"featured_media":57018,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[8734,38,513,510,7178],"tags":[7222,8779,7296],"class_list":["post-57038","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-225-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-surekli-bolumler","category-ucuncu-tekir-sahis","tag-anil-ceren-altunkanat","tag-carol","tag-ucuncu-tekir-sahis"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t