Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, uyan\u0131kl\u0131kla ba\u011flant\u0131l\u0131 n\u00f6ronlar\u0131n uyar\u0131lmas\u0131n\u0131n, koklear implantl\u0131 farelerin melodileri h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde tan\u0131may\u0131 \u00f6\u011frenmelerine yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu buldu. Sonu\u00e7lar, locus coeruleus (LC) olarak adland\u0131r\u0131lan bir beyin b\u00f6lgesindeki aktivitenin, sa\u011f\u0131r kemirgenlerde i\u015fitme alg\u0131s\u0131n\u0131 geli\u015ftirdi\u011fini g\u00f6stermektedir.
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar, i\u00e7g\u00f6r\u00fclerin beynin sesi nas\u0131l i\u015fledi\u011fini anlamak i\u00e7in \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor, ancak yakla\u015f\u0131m\u0131n insanlara yard\u0131mc\u0131 olmaktan da \u00e7ok uzak oldu\u011funa dikkat \u00e7ekiyor.Koklear implantlarda, \u015fiddetli veya tamamen i\u015fitme kayb\u0131 olan ki\u015filerde hasar g\u00f6ren koklea ad\u0131 verilen i\u00e7 kulak b\u00f6lgesine yerle\u015ftirilen elektrotlar bulunur. Cihaz, akustik sesleri i\u015fitsel siniri uyaran elektrik sinyallerine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr ve beyin i\u015fitsel d\u00fcnyay\u0131 anlamland\u0131rmak i\u00e7in bu sinyalleri i\u015flemeyi \u00f6\u011frenir.<\/p>\n
\u0130\u00e7 kulak implantlar\u0131 Ses ayarlar\u0131 e\u011fitimi \u0130nsanlar i\u00e7in bir f\u0131rsat m\u0131 Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, uyan\u0131kl\u0131kla ba\u011flant\u0131l\u0131 n\u00f6ronlar\u0131n uyar\u0131lmas\u0131n\u0131n, koklear implantl\u0131 farelerin melodileri h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde tan\u0131may\u0131 \u00f6\u011frenmelerine yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu buldu. Sonu\u00e7lar, locus coeruleus (LC) olarak adland\u0131r\u0131lan bir beyin b\u00f6lgesindeki aktivitenin, sa\u011f\u0131r kemirgenlerde i\u015fitme alg\u0131s\u0131n\u0131 geli\u015ftirdi\u011fini g\u00f6stermektedir. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, i\u00e7g\u00f6r\u00fclerin beynin sesi nas\u0131l i\u015fledi\u011fini anlamak i\u00e7in \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor, ancak yakla\u015f\u0131m\u0131n insanlara yard\u0131mc\u0131 olmaktan da \u00e7ok uzak oldu\u011funa dikkat \u00e7ekiyor.Koklear […]<\/p>\n","protected":false},"author":42,"featured_media":57092,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,4696],"tags":[8592,869,8780],"class_list":["post-57091","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-tip","tag-elektrosok","tag-isitme","tag-koklear-implant"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/42"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=57091"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57091\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/57092"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=57091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=57091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=57091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/strong>Koklear implant\u0131 olan baz\u0131 ki\u015filer, konu\u015fma tan\u0131may\u0131 cihaz yerle\u015ftirildikten birka\u00e7 saat sonra \u00f6\u011frenirken, di\u011ferlerinde bu s\u00fcre aylar\u0131 veya y\u0131llar\u0131 bulabilir. \u0130lk koklear implantlardan birinin geli\u015ftirilmesine yard\u0131mc\u0131 olan Los Angeles’taki G\u00fcney Kaliforniya \u00dcniversitesi’nden Gerald Loeb, “Bu sorun koklear implantlar\u0131n ilk ke\u015ffinden beri var ve \u00e7\u00f6z\u00fclece\u011fine dair hi\u00e7bir i\u015faret g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor” diyor.
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar, bir ki\u015finin ya\u015f\u0131n\u0131n, i\u015fitme kayb\u0131n\u0131n s\u00fcresinin ve implanttaki i\u015flemci ve elektrotlar\u0131n t\u00fcr\u00fcn\u00fcn bu varyasyonu a\u00e7\u0131klamad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ancak beynin farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n bunun kayna\u011f\u0131 olabilece\u011fini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyorlar. Boston Harvard T\u0131p Okulu’nda i\u015fitsel bir sinirbilimci olan Daniel Polley, “Bu bir t\u00fcr kara kutu” diyor. \u00d6nceki ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n \u00e7o\u011fu, koklear cihaz\u0131 ve implantasyon prosed\u00fcr\u00fcn\u00fc iyile\u015ftirmeye odaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Polley, beynin cihaz\u0131 kullanma yetene\u011fini geli\u015ftirme giri\u015fimlerinin kulak ve beyin aras\u0131ndaki ileti\u015fimi geli\u015ftirmenin de bir yolunu a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.
\nBu ili\u015fkiyi ke\u015ffetmek i\u00e7in ara\u015ft\u0131rma ekibi 16 fareyi melodilere yan\u0131t vermeleri i\u00e7in e\u011fitti. Hayvanlar, belirli bir melodiyi duyduklar\u0131nda, bir \u00f6d\u00fcl almak i\u00e7in burunlar\u0131n\u0131 bir kutuya sokuyorlard\u0131. Di\u011fer ezgileri duyduklar\u0131nda \u00f6d\u00fcl verilmiyordu ve fareler bu durumda, burunlar\u0131yla d\u00fcrtmemeyi \u00f6\u011frenmi\u015flerdi.
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar daha sonra ameliyatla fareleri sa\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rd\u0131lar ve hayvanlar\u0131n kulaklar\u0131na her biri bir melodiyi kodlayan sekiz elektrotlu bir koklear implant yerle\u015ftirdiler. Bir sonraki seferde ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bir elektrotu uyard\u0131klar\u0131nda, hayvan bir yiyecek \u00f6d\u00fcl\u00fcyle e\u015fle\u015ftirilen bir melodiyi duyacakt\u0131.<\/p>\n
\n<\/strong>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, farelerin 15 g\u00fcn sonra \u00f6d\u00fcl sunan ve vermeyen melodileri ay\u0131rt etmeyi \u00f6\u011frendiklerini bildirdiler. LC’deki n\u00f6ron aktivitesinin, hayvanlar melodilere do\u011fru tepki verdi\u011finde artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve rastgele tepki verip hata yapt\u0131klar\u0131nda azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ettiler.
\nLC i\u015fitme sisteminin bir par\u00e7as\u0131 olmamas\u0131na ra\u011fmen, sisteme uyan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 art\u0131ran n\u00f6rotransmitter (beyin kimyasal\u0131) noradrenalin sa\u011flar; LC ayr\u0131ca bili\u015f, \u00f6\u011frenme ve haf\u0131za ve dikkat konusunda da bir role sahiptir. LC, i\u015fitsel sistem ve beynin \u00f6\u011frenme ve dikkat devreleri boyunca noradrenalin sald\u0131\u011f\u0131nda, bu, i\u015fitsel sinyallerin \u00f6\u011frenilmesini ve i\u015flenmesini de h\u0131zland\u0131r\u0131r.
\nBa\u015fka bir testte ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, LC’yi bir grup farede uyar\u0131rken di\u011fer bir grupta bu uyar\u0131y\u0131 vermediler. Uyar\u0131lmayan hayvanlar\u0131n g\u00f6revi yerine getirmesi dokuz g\u00fcn kadar s\u00fcrerken, uyar\u0131lm\u0131\u015f LC’ye sahip olanlar bunu sadece \u00fc\u00e7 g\u00fcnde \u00f6\u011frendi. Froemke, LC’nin hayvanlar\u0131n koklear implantlar\u0131 kullanmas\u0131na yard\u0131m etmede ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funa \u015fa\u015f\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. “\u0130mplant\u0131 olan her hayvan, ger\u00e7ekten iyi \u00f6\u011freniyordu.”<\/p>\n
\n<\/strong>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, insanlarda LC’yi aktive etmenin tehlikeli olabilece\u011fi konusunda uyar\u0131yorlar. B\u00f6lge, bir\u00e7ok beyin b\u00f6lgesine sinyaller g\u00f6nderirken sava\u015f ya da ka\u00e7 tepkisini d\u00fczenler. \u0130lk \u00e7ok kanall\u0131 koklear\u0131 geli\u015ftiren ve Graeme Clark Enstit\u00fcs\u00fc’nde kulak burun bo\u011faz uzman\u0131 olan Graeme Clark; insanlarda LC’yi uyarman\u0131n “kan bas\u0131nc\u0131n\u0131 ve kalp at\u0131\u015f h\u0131z\u0131n\u0131 art\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 ve di\u011fer otonomik tepkileri ind\u00fckleyece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. “Bunun yapmaya de\u011fer bir \u015fey oldu\u011funu kan\u0131tlamak i\u00e7in bir dizi deney yapmam\u0131z gerekecek” diye de ekliyor.
\nYine de Clark, beyin devrelerini cihazla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in ba\u015fka yollar\u0131n da oldu\u011funu; \u00f6rne\u011fin n\u00f6rotransmiterleri koklear seviyede tan\u0131tman\u0131n \u00e7ok daha g\u00fcvenli oldu\u011funu da belirtiyor.
\nFroemke ise, gelecekte, i\u015fitme alg\u0131s\u0131n\u0131 iyile\u015ftirmek i\u00e7in teknolojileri kullanan ara\u00e7lar\u0131n, insanlar\u0131n kendilerini e\u011fitmek i\u00e7in kullanabilecekleri bir koklear implanta ba\u011flanabilece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"