Beynin ya\u015fa ba\u011fl\u0131 i\u015fitme aral\u0131\u011f\u0131 kayb\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fine dair cevaplar arayan Johns Hopkins Medicine ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, ya\u015fl\u0131 farelerin ortam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcn\u00fcn ortas\u0131nda aktif olarak ate\u015flenen belirli beyin h\u00fccrelerini “kapatma” konusunda gen\u00e7 farelere g\u00f6re daha az yetenekli olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlar. Bunun sonucunda da, beynin belirli bir sese – \u00f6rne\u011fin konu\u015fulan s\u00f6zc\u00fcklere – odaklanmas\u0131 ve \u00e7evredeki “g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc” filtrelemesini zorla\u015ft\u0131ran “bulan\u0131k” bir ses a\u015famas\u0131 yarat\u0131l\u0131yor.
\nBilim insanlar\u0131, ya\u015fa ba\u011fl\u0131 olarak neredeyse ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olan i\u015fitme kayb\u0131n\u0131, i\u00e7 kulakta zaman i\u00e7inde hasar g\u00f6ren veya yok olan t\u00fcyl\u00fc h\u00fccrelere ba\u011flam\u0131\u015flard\u0131.
\nAncak Johns Hopkins ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, 7 Aral\u0131k’ta The Journal of Neuroscience’da a\u00e7\u0131klanan yeni \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, beynin bu durumla \u00e7ok ilgisi oldu\u011funu ate\u015flenen n\u00f6ronlar\u0131 bast\u0131rmak \u00fczere beyni yeniden e\u011fiterek bu t\u00fcr i\u015fitme kay\u0131plar\u0131n\u0131 tedavi etmenin m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini belirttiler.<\/p>\n
“Duymak kulaktan fazlas\u0131d\u0131r”<\/strong> Ortam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc bulan\u0131kla\u015ft\u0131r\u0131yor<\/strong> Beynin ya\u015fa ba\u011fl\u0131 i\u015fitme aral\u0131\u011f\u0131 kayb\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fine dair cevaplar arayan Johns Hopkins Medicine ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, ya\u015fl\u0131 farelerin ortam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcn\u00fcn ortas\u0131nda aktif olarak ate\u015flenen belirli beyin h\u00fccrelerini “kapatma” konusunda gen\u00e7 farelere g\u00f6re daha az yetenekli olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlar. Bunun sonucunda da, beynin belirli bir sese – \u00f6rne\u011fin konu\u015fulan s\u00f6zc\u00fcklere – odaklanmas\u0131 ve \u00e7evredeki “g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc” filtrelemesini zorla\u015ft\u0131ran “bulan\u0131k” […]<\/p>\n","protected":false},"author":42,"featured_media":57216,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,4696],"tags":[3864,8784],"class_list":["post-57215","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-tip","tag-beyin-aktivitesi","tag-isitme-kaybi"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57215","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/42"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=57215"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57215\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/57216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=57215"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=57215"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=57215"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nJohns Hopkins \u00dcniversitesi ve T\u0131p Fak\u00fcltesi’nde biyomedikal m\u00fchendisli\u011fi profes\u00f6r\u00fc olan Patrick Kanold, “Duymak kulaktan daha fazlas\u0131d\u0131r” diyor. Kanold, \u00e7o\u011fu insan\u0131n 65 ya\u015f\u0131ndan sonra bir t\u00fcr i\u015fitme kayb\u0131 ya\u015fayaca\u011f\u0131na, \u00f6rne\u011fin bir barda veya restoranda bireysel konu\u015fmalar\u0131 se\u00e7ememeye ba\u015fland\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekiyor.
\nKanold ve ekibi, 12 ya\u015fl\u0131 farenin (16-24 ayl\u0131k) ve 10 gen\u00e7 farenin (2-6 ayl\u0131k) i\u015fitsel korteks beyin b\u00f6lgesindeki 8.078 beyin h\u00fccresinin veya n\u00f6ronun aktivitesini kaydettiler.
\n\u0130lk olarak, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar fareleri bir ses duyduklar\u0131nda yak\u0131nlar\u0131ndaki muslu\u011fu yalamaya \u015fartland\u0131rd\u0131lar. Daha sonra arka planda \u201cbeyaz g\u00fcr\u00fclt\u00fc\u201d olu\u015fturarak ayn\u0131 egzersizi tekrarlatt\u0131lar.
\nOrtam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131nda, ya\u015fl\u0131 fareler de sesi duyduklar\u0131nda gen\u00e7 fareler gibi su muslu\u011funu yal\u0131yorlard\u0131.
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar genel olarak beyaz g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc verdiklerinde, ya\u015fl\u0131 fareler tonu alg\u0131lamada ve muslu\u011fu yalamada gen\u00e7 farelere g\u00f6re daha k\u00f6t\u00fc performans g\u00f6stermi\u015flerdi.
\nGen\u00e7 fareler olu\u015fturulan ses perdesinin ba\u015flang\u0131c\u0131nda veya sonunda muslu\u011fu yalama e\u011filimindeydiler. Daha ya\u015fl\u0131 fareler ise ses i\u015faretinin ba\u015flang\u0131c\u0131nda ve hatta ayn\u0131 zamanda ses sunulmadan \u00f6nce de muslu\u011fa gittiler ki bu da, ortamda bir ses olmad\u0131\u011f\u0131 halde bile i\u015fittiklerini zannettiklerini g\u00f6steriyordu.
\n\u0130\u015fitsel n\u00f6ronlar\u0131n bu t\u00fcr i\u015fitme testleri s\u0131ras\u0131nda do\u011frudan nas\u0131l performans g\u00f6sterdi\u011fini g\u00f6rmek i\u00e7in, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar farelerde i\u015fitsel korteksin i\u00e7ine bakmak \u00fczere iki fotonlu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme ad\u0131 verilen bir teknik kulland\u0131lar. Bu teknikte, ayn\u0131 anda y\u00fczlerce n\u00f6ronun aktivitesini belirlemek ve \u00f6l\u00e7mek i\u00e7in floresan kullan\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n
\nNormal ko\u015fullar alt\u0131nda, ortam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc varl\u0131\u011f\u0131nda beyin devresi do\u011fru \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, fareler sesi duydu\u011funda baz\u0131 n\u00f6ron aktiviteleri art\u0131yor ve ayn\u0131 zamanda di\u011fer n\u00f6ronlar bast\u0131r\u0131l\u0131yor hatta kapat\u0131l\u0131yordu. Bununla birlikte, ya\u015fl\u0131 farelerin \u00e7o\u011funda denge, n\u00f6ronlar\u0131n aktif kalmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeydi. G\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc bir arka planda ses verildi\u011finde kapanmas\u0131 gereken n\u00f6ronlar bunu yapamam\u0131\u015ft\u0131.
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar, ses i\u015faretinden hemen \u00f6nce, ya\u015fl\u0131 farelerde, \u00f6zellikle erkeklerde, gen\u00e7 farelere g\u00f6re iki kata kadar daha fazla n\u00f6ron aktivitesi oldu\u011funu bunun da ses ba\u015flamadan \u00f6nce muslu\u011fu yalamalar\u0131na neden oldu\u011funu bulmu\u015flard\u0131.
\nKanold, bu sonucun olas\u0131 bir nedeninin, “ya\u015fl\u0131 farelerde beynin bir ses yokken bile n\u00f6ronlar\u0131n harekete ge\u00e7ip \u201cvarm\u0131\u015f gibi davranmas\u0131” oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor.
\nOrtam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcyle yap\u0131lan deneyler ayr\u0131ca, gen\u00e7 farelerin aktif n\u00f6ronlar\u0131n aktif olmayan n\u00f6ronlara oran\u0131nda kaymalar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ya\u015fl\u0131 farelerin ise genel olarak daha tutarl\u0131 aktif n\u00f6ronlara sahip oldu\u011funu ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, bu nedenle, gen\u00e7 farelerin ortam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcn\u00fcn n\u00f6ral aktivite \u00fczerindeki etkilerini bast\u0131rabildi\u011fini, ya\u015fl\u0131 farelerin ise bunu yapamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlar.
\nKanold, “Ya\u015fl\u0131 hayvanlarda, ortam g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc, n\u00f6ron aktivitesini daha ‘bulan\u0131k’ hale getirerek, bireysel sesleri ay\u0131rt etme yetene\u011fini bozuyor gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor” diyor.
\n\u00d6te yandan Kanold, memeli beyninin esnek \u00f6\u011frenme potansiyeli nedeniyle, insanlar da dahil olmak \u00fczere ya\u015fl\u0131 hayvanlardaki bu bulan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 gidermenin \u201c\u00f6\u011fretilebilece\u011fine\u201d inan\u0131yor.”
\nBir kakofoni i\u00e7inde beyni bireysel seslere odaklanmas\u0131 i\u00e7in e\u011fitmenin yollar\u0131 olabilir” diyor.
\nKanold, ilgili beyin devreleri ve ya\u015fla nas\u0131l de\u011fi\u015ftikleri de dahil olmak \u00fczere, belirli n\u00f6ronlar\u0131 kapatamama ile ortam sesinde i\u015fitme kayb\u0131 aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131y\u0131 ve ayr\u0131ca erkek ve di\u015fi hayvanlar aras\u0131ndaki potansiyel farkl\u0131l\u0131klar\u0131 kesin olarak haritalamak i\u00e7in daha fazla ara\u015ft\u0131rmaya ihtiya\u00e7 oldu\u011funu belirtiyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"