{"id":63978,"date":"2024-12-31T00:00:25","date_gmt":"2024-12-30T21:00:25","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=63978"},"modified":"2024-12-30T23:48:13","modified_gmt":"2024-12-30T20:48:13","slug":"kitapci-rafi-75","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2024\/12\/31\/kitapci-rafi-75","title":{"rendered":"Kitap\u00e7\u0131 Raf\u0131"},"content":{"rendered":"

Romantik
\n<\/strong>Bar\u0131\u015f \u00d6zt\u00fcrk, Panku\u015f Yay\u0131nlar\u0131, 2024, 53 s.
\n<\/strong>Ger\u00e7ek ile hayali ay\u0131ran s\u0131n\u0131r\u0131n belirsizle\u015fti\u011fi, her biri birer romantik ser\u00fcven gibi okuyanlar\u0131 da i\u00e7ine al\u0131p ba\u015f d\u00f6nd\u00fcren yolculuklara \u00e7\u0131karmay\u0131 bekleyen Romantik\u2019te zaman, kentler ve insanlar; co\u015fku, h\u00fcz\u00fcn, melankoli ve a\u015fk i\u00e7inde birer kahramana d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f. \u0130talya\u2019da portikolar alt\u0131nda y\u00fcr\u00fcrken Almanya\u2019da bir kasabada uyanan, Venedik\u2019te Bellini ile konu\u015furken Tuna\u2019y\u0131 \u00f6zleyen, Ankara bozk\u0131r\u0131ndan ka\u00e7\u0131p tahripk\u00e2r Karadeniz\u2019e ve k\u0131y\u0131lar\u0131na uzanan \u00f6yk\u00fc tad\u0131nda denemeler\u2026<\/p>\n

Diskalkuli Matematik \u00d6\u011frenme G\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc: Matematik Ka\u015fifleri
\n<\/strong>Elif \u00d6zcan, Nobel Akademik Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, 2024, 148 s.
\n<\/strong>Bu kitap, matematik becerilerini basitten zora do\u011fru ilerleterek geli\u015ftiren etkinliklerden olu\u015fmaktad\u0131r. Say\u0131 kavram\u0131n\u0131, matematik sembollerini, d\u00f6rt i\u015flem ve
\nproblem \u00e7\u00f6zme becerilerini geli\u015ftiren \u00e7ocuklar matemati\u011fi yeniden ke\u015ffedecek ve \u00f6\u011frenmeyi seveceklerdir. \u0130lkokula ba\u015flayan t\u00fcm \u00e7ocuklara hitap eden bu kitap, matemati\u011fi kolayla\u015ft\u0131rarak \u00f6\u011fretecektir. Kitapta yer alan etkinlikler hem \u00f6\u011frenme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc ya\u015fayan \u00e7ocuklara hem de hi\u00e7bir tan\u0131s\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde matematikte zorlanan \u00e7ocuklar i\u00e7in uygundur. Her \u00e7ocuk biriciktir ve \u00f6zeldir. Bu kitapta ama\u00e7, her bir \u00e7ocu\u011fun \u00f6\u011frenme kapasitesini geli\u015ftirmek ve kendilerine olan inanc\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmaya yard\u0131mc\u0131 olmakt\u0131r.<\/p>\n

\u0130nsan\u0131n Yanl\u0131\u015f \u00d6l\u00e7\u00fcm\u00fc
\n<\/strong>Stephen Jay Gould, \u00c7ev. Ebru K\u0131l\u0131\u00e7, Nova Kitap, 2024, 432 s.
\n<\/strong>Bilim, insanl\u0131\u011f\u0131n en bu\u0308yu\u0308k ke\u015fif arac\u0131 olabilece\u011fi gibi, yanl\u0131\u015f y\u00f6nlendirilmi\u015f ellerde tehlikeli bir silaha d\u00f6nu\u0308\u015febilir. \u201cNe kadar zekisiniz?\u201d sorusunun beraberinde getirdi\u011fi sorular\u0131n nas\u0131l tedirgin edici olabilece\u011fini bir du\u0308\u015fu\u0308nu\u0308n: Zekiden kastedilen nedir? Zek\u00e2 nas\u0131l \u00f6l\u00e7u\u0308lu\u0308r? Bu soruyu kim soruyor? \u0130nsan\u0131n Yanl\u0131\u015f \u00d6l\u00e7u\u0308mu\u0308<\/em>,<\/em> yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131 1981 y\u0131l\u0131nda bilimsel otoritenin masum gibi g\u00f6ru\u0308nen maskesi alt\u0131nda \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k, s\u0131n\u0131f ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve cinsiyet\u00e7ilik gibi \u00f6nyarg\u0131lar\u0131n nas\u0131l k\u00f6ru\u0308klendi\u011fini \u00e7arp\u0131c\u0131 bir \u015fekilde ortaya koydu. Gould\u2019un sosyal bilimler i\u00e7in bu\u0308yu\u0308k \u00f6nem ta\u015f\u0131yan eseri, zek\u00e2y\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla insan \u201cde\u011ferini\u201d kafatas\u0131 bu\u0308yu\u0308klu\u0308\u011fu\u0308ne, k\u0131vr\u0131mlara ya da dar kapsaml\u0131 testlerdeki puanlara g\u00f6re de\u011ferlendirenlerin ana motivasyonlar\u0131n\u0131 inceliyor. Darwin\u2019den \u00f6nce bile 19. yu\u0308zy\u0131l\u0131n Avrupal\u0131 erkekleri kendilerini yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131n zirvesi olarak g\u00f6ru\u0308yor ve bu iddialar\u0131n\u0131 kat\u0131 \u00f6l\u00e7u\u0308mlerle kan\u0131tlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Bir \u00f6l\u00e7u\u0308nu\u0308n, kad\u0131nlar ya da Asyal\u0131lar gibi \u201ca\u015fa\u011f\u0131\u201d bir grubun u\u0308yelerini s\u00f6zde \u201c\u015fampiyonlar\u0131n\u201d u\u0308zerine yerle\u015ftirdi\u011fi tespit edildi\u011finde, eski \u00f6l\u00e7u\u0308m teknikleri bir kenara at\u0131l\u0131yor ya da daha yeni, daha rahat \u201cula\u015f\u0131labilir\u201d \u00f6l\u00e7u\u0308ler idealle\u015ftiriliyordu. Bu noktada 20. yu\u0308zy\u0131ldaki say\u0131 saplant\u0131s\u0131, IQ testlerinin kurumsalla\u015fmas\u0131na ve \u201cideal\u201d sonu\u00e7lar\u0131n haks\u0131z rekabetin galibi olmas\u0131na neden oldu. Gould bunun sadece yanl\u0131\u015f y\u00f6nlendirilmi\u015f olmakla kalmay\u0131p \u2013\u00e7u\u0308nku\u0308 zek\u00e2 kesinlikle \u00e7ok fakt\u00f6rlu\u0308du\u0308r\u2013 ayn\u0131 zamanda zengin ve gu\u0308\u00e7lu\u0308leri \u00f6du\u0308llendiren bir geribildirim d\u00f6ngu\u0308su\u0308 yaratarak gerici oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015fti. Geni\u015fletilmi\u015f ve g\u00f6zden ge\u00e7irilmi\u015f yeni bask\u0131s\u0131nda okurunu yeni bir giri\u015f b\u00f6lu\u0308mu\u0308yle selamlayan \u0130nsan\u0131n Yanl\u0131\u015f \u00d6l\u00e7u\u0308mu\u0308<\/em>, sadece bilimi anlamak isteyenler i\u00e7in de\u011fil, adalet ve e\u015fitlik aray\u0131\u015f\u0131nda olan herkes i\u00e7in bir sosyal bilimler klasi\u011fi olma iddias\u0131 ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n

At Tekerlek ve Dil – Bug\u00fcn\u00fc Do\u011furan Uzak Ge\u00e7mi\u015fin Hikayesi
\n<\/strong>David W. Anthony, Fol Kitap, 2024, 688 s.
\n<\/strong>Bug\u00fcn yery\u00fcz\u00fcnde insanlar\u0131n yar\u0131ya yak\u0131n\u0131 tarih\u00f6ncesinde var olmu\u015f ortak bir dilden t\u00fcremi\u015f dilleri konu\u015fmalar\u0131na ra\u011fmen Proto-Hint-Avrupa dili ad\u0131 verilen bu atan\u0131n kimli\u011fi ve kimlerce konu\u015fuldu\u011fu uzun bir s\u00fcre boyunca gizemini korudu. Peki, kimdi bu insanlar ve yapt\u0131klar\u0131 toplumsal ve k\u00fclt\u00fcrel yenilikler insanl\u0131\u011f\u0131n rotas\u0131n\u0131 nas\u0131l belirledi? Bu soru son iki y\u00fczy\u0131lda akademik \u00e7al\u0131\u015fmalardan \u00e7i\u011f propagandalara kadar uzanan bir \u00e7izgide say\u0131s\u0131z yan\u0131t\u0131n verilmesine neden oldu. Proto-Hint-Avrupa dilini ve o dili konu\u015fanlar\u0131 ke\u015ffetme ve sahiplenme yar\u0131\u015f\u0131 zaman zaman bilim insanlar\u0131ndan devrimcilere ve \u0131rk\u00e7\u0131lara kadar bir\u00e7ok z\u00fcmrenin u\u011frunda m\u00fccadele etti\u011fi bir siyaset ve sava\u015f alan\u0131na bile d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.
\nTarih\u00f6ncesi antropoloji ve arkeolojinin ya\u015fayan en \u00f6nemli isimlerinde David W. Anthony, her mitte oldu\u011fu gibi Babil Kulesi mitinde de bir ger\u00e7eklik pay\u0131 bulundu\u011funu g\u00f6sterircesine bu soruya \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7\u0131c\u0131 bir yan\u0131t veriyor: Demir Perde\u2019nin y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan Bat\u0131l\u0131 arkeologlar\u0131n Avrasya\u2019da daha kolay eri\u015fir h\u00e2le geldikleri antropolojik ve arkeolojik bulgulardan hareketle Proto-Hint-Avrupa dilini ve halklar\u0131n\u0131 Avrasya\u2019n\u0131n bozk\u0131rlar\u0131na yerle\u015ftiriyor. Ortak bir dili kullanan, ata binen, araba kullanan bu halklar\u0131n ve k\u00fclt\u00fcrlerin nas\u0131l k\u0131ta boyunca var olan k\u00fclt\u00fcr adalar\u0131n\u0131 Avrasya\u2019y\u0131 saran bir uygarl\u0131k koridoruna d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek yeni diller, yeni siyasi sistemler ve bir tarih\u00f6ncesi k\u00fclt\u00fcr devrimi ortam\u0131 yaratt\u0131klar\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Bir bulmacan\u0131n par\u00e7alar\u0131n\u0131 birle\u015ftiren dedektif hassasiyetiyle en k\u00fc\u00e7\u00fck arkeolojik ve dilbilimsel kal\u0131nt\u0131lardan hareketle ad\u0131m ad\u0131m ilerleyerek okura bug\u00fcn\u00fc do\u011furan uzak ge\u00e7mi\u015fin hik\u00e2yesini anlatmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n

\u00c7evre Ekolojik \u0130ktisat B\u00fcy\u00fcme ve S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik \u0130li\u015fkileri
\n<\/strong>Cengiz Zengin, Efil Yay\u0131nevi, 2024, 214 s.
\n<\/strong>20. y\u00fczy\u0131l\u0131n son \u00e7eyre\u011finde tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015flayan \u00e7evre sorunu, 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n hemen en \u00f6nemli problemlerinden biri haline gelmi\u015ftir. Son y\u0131llarda ekonomi literat\u00fcr\u00fcnde \u00e7evre ve ekonomi ili\u015fkilerine dair \u00f6nemli yay\u0131nlar yap\u0131lsa da halen \u00f6zellikle T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7evre, ekoloji, ekonomik b\u00fcy\u00fcme ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik ili\u015fkilerini irdeleyen \u00e7ok fazla kaynak bulunmamaktad\u0131r. Elinizdeki kitap bu bo\u015flu\u011fun \u00e7ok ufak bir k\u0131sm\u0131n\u0131 doldurabilmek amac\u0131yla kaleme al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.
\nAsl\u0131nda as\u0131rlar \u00f6nce bilge K\u0131z\u0131lderililer, \u201cD\u00fcnya bize atalar\u0131m\u0131z\u0131n miras\u0131 de\u011fil, torunlar\u0131m\u0131z\u0131n emanetidir\u201d darb\u0131meseliyle s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 bir bi\u00e7imde \u00f6zetlemi\u015ftir. Ancak 21. y\u00fczy\u0131lda olunmas\u0131na ve \u00fcst\u00fcn teknolojiye ra\u011fmen, gelecek nesillerimizi hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011fratmaya devam ediyoruz.
\nS\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik, ekonomik b\u00fcy\u00fcme ve ekonomik kalk\u0131nma aras\u0131nda \u00e7ok s\u0131k\u0131 bir ili\u015fki bulunmaktad\u0131r. Ekolojik tahribata neden olmadan ya da en asgari zarar ile bir ekonomik b\u00fcy\u00fcme yarat\u0131labilir mi? Ekonomik b\u00fcy\u00fcme modern d\u00fcnyan\u0131n ve ekonomilerin olmazsa olmaz\u0131 m\u0131d\u0131r? Ekonomik b\u00fcy\u00fcme olmadan ya da minimum b\u00fcy\u00fcme oranlar\u0131 ile ekonomik kalk\u0131nma ve \u00e7evre sorunlar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc sa\u011flanabilir mi? Bat\u0131l\u0131 geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerin, geli\u015fmekte olan ve az geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler i\u00e7in \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u00e7evre\/b\u00fcy\u00fcme modellerinin uygulanabilirli\u011fi bulunmakta m\u0131d\u0131r? Geli\u015fmi\u015f bat\u0131l\u0131 \u00fclkeler ve dev k\u00fcresel kapitalist firmalar \u00e7evre sorununa kar\u015f\u0131 ikiy\u00fczl\u00fc bir tav\u0131r m\u0131 sergilemektedir. Bu kitapta bu sorulara yan\u0131t aran\u0131yor.<\/p>\n

Matematikte Kaybolmak
\n<\/strong>Sabine Hossenfelder, \u00c7ev. Murat Havzal\u0131, Alfa Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, 2024, 304 s.
\n<\/strong>Fizik\u00e7iler, ister kara deliklerin varl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor ister maddenin do\u011fas\u0131n\u0131 inceliyor olsunlar, en iyi kuramlar\u0131n g\u00fczel, basit ve zarif oldu\u011funa inan\u0131rlar. Ama ne yaz\u0131k ki, fizik\u00e7i Sabine Hossenfelder\u2019in savundu\u011fu gibi, bu standartlar, fizikte k\u0131rk y\u0131ld\u0131r \u00f6nemli bir kuramsal at\u0131l\u0131m yap\u0131lamamas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Hossenfelder Matematikte Kaybolmak\u2019ta, g\u00fczellik kayg\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fal d\u00fcnyay\u0131 oldu\u011fu gibi g\u00f6rmekten bizi nas\u0131l al\u0131koydu\u011funu a\u00e7\u0131kl\u0131yor. Estetik \u00f6l\u00e7\u00fctlerin k\u0131lavuzlu\u011funu benimseyen fizik\u00e7iler, ak\u0131llara durgunluk veren kuramlar geli\u015ftirdi, onlarca par\u00e7ac\u0131k icat etti ve uzay\u0131n birbirinden uzak noktalar\u0131n\u0131n solucan delikleriyle ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011funu ilan etti. Ancak bunlar\u0131n neredeyse hi\u00e7birisi g\u00f6zlemlerle do\u011frulanamad\u0131; asl\u0131na bak\u0131l\u0131rsa \u00e7o\u011fu s\u0131nanabilir hale bile gelmedi. Bu k\u0131s\u0131rd\u00f6ng\u00fcden \u00e7\u0131kabilmek i\u00e7in fizik\u00e7ilerin kuramlar\u0131n\u0131 in\u015fa etme bi\u00e7imlerini g\u00f6zden ge\u00e7irmeleri gerekecek. Matematikte Kaybolmak\u2019\u0131n g\u00f6sterdi\u011fi gibi, bilim insanlar\u0131, evrenle ilgili ger\u00e7ekleri ancak karga\u015fay\u0131 ve karma\u015fay\u0131 benimseyerek elde edebilecek.<\/p>\n

Erotizmin Tarihi
\n<\/strong>Georges Bataille, \u00c7ev.H\u00fcseyin Can Aky\u0131ld\u0131z, Sel Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, 2024, 216 s.
\n<\/strong>Fransa’n\u0131n en ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn ve yaz\u0131n insanlar\u0131ndan Georges Bataille Erotizmin Tarihi’nde insan cinselli\u011finin antropolojik esaslar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra k\u00fclt\u00fcrel ve uygarl\u0131k tarihine i\u00e7kin niteliklerinin bir incelemesini sunuyor. \u0130nsan\u0131 hayvandan ay\u0131ran bir kavram olarak cinsellik kar\u015f\u0131s\u0131nda duyulan derin deh\u015fet \u015feklinde tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 erotizmi L\u00e9vi Strauss Sigmund Freud ve Marcel Mauss’la tart\u0131\u015farak derinle\u015ftiren Bataille yasaklar deh\u015fet tiksinti ve \u00e7\u00fcr\u00fcme gibi may\u0131nl\u0131 arazilerde kendine \u00f6zg\u00fc bir bi\u00e7imde \u00e7arp\u0131\u015farak ilerliyor.<\/p>\n

Derimizin Ola\u011fan\u00fcst\u00fc Ya\u015fam\u0131 – D\u0131\u015f Y\u00fczeyimize Yak\u0131ndan Bir Bak\u0131\u015f
\n<\/strong>Monty Lyman, Metis Yay\u0131nlar\u0131, 2024, 296 s.
\n<\/strong>En s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 organ\u0131m\u0131z\u0131 ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 inceleyen bu \u00e7al\u0131\u015fma, deriye yaz\u0131lm\u0131\u015f bir a\u015fk mektubu. Kitapta deriyi bir prizma olarak kullanarak farkl\u0131 zaman ve mek\u00e2nlara bir bak\u0131\u015f ataca\u011f\u0131z; antik tarihten bilimin gelece\u011fine, Papua Yeni Gine\u2019de timsaha tapan insanlar\u0131n zarif d\u00f6vmelerinden Miami Plaj\u0131\u2019ndaki g\u00fcne\u015fperestlerin derilerindeki de\u011fi\u015fimlere uzanaca\u011f\u0131z. \u00d6nce deriyi fiziksel a\u00e7\u0131dan katman katman inceleyece\u011fiz. Ard\u0131ndan beslenmemizin cildimizi etkileyip etkilemedi\u011fi, cildimizi nelerin ya\u015fland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131n ne kadar\u0131n\u0131n fazla oldu\u011fu gibi sorular\u0131, ger\u00e7ek ile efsaneyi birbirinden ay\u0131rarak ele alaca\u011f\u0131z. Bu sorulardan yola \u00e7\u0131karak, dokunma kaynakl\u0131 ac\u0131 ve keyiften, stresin cilt \u00fczerindeki etkilerine kadar, deriyle zihni birbirine ba\u011flayan merak uyand\u0131r\u0131c\u0131 konular\u0131 inceleyece\u011fiz. Deri ile zihin yak\u0131n arkada\u015ft\u0131r ve ba\u015fka hi\u00e7bir organ psikolojik a\u00e7\u0131dan bu denli \u00f6nem ta\u015f\u0131maz. Derimizin ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan nas\u0131l alg\u0131land\u0131\u011f\u0131 \u2013veya buna ili\u015fkin kendi fikrimiz\u2013 zihinsel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 etkileyebilir. D\u0131\u015f y\u00fczeyimize yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z yolculu\u011fun son k\u0131sm\u0131nda, deriyi toplumsal ba\u011flamda ele alaca\u011f\u0131z. Deri bizi birle\u015ftirir: \u0130nsan, ba\u015fkalar\u0131yla ileti\u015fim kurmak i\u00e7in deriyi kal\u0131c\u0131 olarak i\u015faretleyen ve d\u00f6vme yapan tek canl\u0131d\u0131r. \u00d6te yandan, deri bizi ay\u0131r\u0131r: Deri rengi ve \u201ckirletici\u201d cilt hastal\u0131klar\u0131 toplumlar\u0131 b\u00f6lerek, insanl\u0131k tarihinin gidi\u015fat\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. Sonu\u00e7 olarak, insan derisi fiziksel varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6tesindeki etkileriyle felsefe, din ve dil \u00fczerinde iz b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Azandelerde Cad\u0131l\u0131k Kehanetler ve B\u00fcy\u00fc
\n<\/strong>E. E. Evans \u2013 Pritchard, Nota Bene Yay\u0131nlar\u0131, 2024, 144 s.
\n<\/strong>Azandelerde Cad\u0131l\u0131k, Kehanetler ve B\u00fcy\u00fc antropolojik alan ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n en k\u0131ymetli \u00f6rneklerinden biridir. Evans-Pritchard, sosyal antropoloji disiplini i\u00e7erisinde kurulu\u015fundan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen b\u00fcy\u00fc-bilim-din tart\u0131\u015fmas\u0131na elde etti\u011fi alan verileri ve alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi\u011fi kuramsal noktalarla destek sa\u011flam\u0131\u015f; b\u00fcy\u00fc ve cad\u0131l\u0131k gibi ok\u00fclt inan\u0131\u015f ve pratiklerin Bat\u0131l\u0131 h\u00e2kim bilimsel ve dinsel bilme bi\u00e7imlerine meydan okuyan doyurucu bir alternatif bilme bi\u00e7imi olu\u015fturma kabiliyetlerini sorgulam\u0131\u015ft\u0131r. Ok\u00fclt inan\u0131\u015f ve pratiklerin \u201cyanl\u0131\u015f\u201d bulunarak \u00f6telenmesi ve \u00f6tekile\u015ftirilmesi, modernle\u015fme s\u00fcrecine neredeyse tamamen sinmi\u015ftir. Antropoloji, 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n evrimci m\u00fclahazalar\u0131 bir yana b\u0131rak\u0131l\u0131rsa, 20. y\u00fczy\u0131lda ba\u015flayan alan ara\u015ft\u0131rmas\u0131na dayanan modern d\u00f6nemi ile birlikte, bu t\u00fcrden inan\u0131\u015f ve pratiklerin bast\u0131r\u0131lmas\u0131yla, bu s\u00fcrecin g\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131ndaki yans\u0131malar\u0131n\u0131 da i\u00e7erecek ve sorgulayacak bi\u00e7imde u\u011fra\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Eser \u00f6ylesine \u00f6nemli hale gelmi\u015ftir ki cad\u0131l\u0131k veya b\u00fcy\u00fcc\u00fcl\u00fckle ilgili inan\u00e7lar\u0131 art\u0131k ona at\u0131fta bulunmadan tart\u0131\u015fmak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Eser antropoloji d\u0131\u015f\u0131ndaki bir\u00e7ok alana da ilham kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur.
\nE. E. Evans-Pritchard\u2019\u0131n kabul g\u00f6rm\u00fc\u015f ba\u015f yap\u0131t\u0131n\u0131n bu versiyonu, onu, \u00f6\u011frenciler ve genel okuyucu i\u00e7in daha eri\u015filebilir bir hale getirmeyi ama\u00e7lamaktad\u0131r. Eva Gillies kapsaml\u0131 Giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde kitab\u0131n g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki ge\u00e7erlili\u011fini incelemekte ve okuyucunun kitab\u0131 tarihsel ba\u011flam\u0131na oturtabilmesini sa\u011flamak i\u00e7in Azandelerin etnografinin yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemdeki sosyal ve siyasi \u00f6rg\u00fctlenmesini anlatmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca Takdim yaz\u0131s\u0131 ile Evans Pritchard, toplumsal ya\u015fama y\u0131llarca s\u00fcren uzun s\u00fcreli kat\u0131l\u0131m ve topluluk mensuplar\u0131 ile arac\u0131s\u0131z-do\u011frudan etkile\u015fime dayal\u0131 etnografik ara\u015ft\u0131rma ve yaz\u0131m gelene\u011fine getirdi\u011fi s\u00f6ylemsel ve kuramsal yenilikler i\u00e7erisinde konumland\u0131r\u0131lmakta ve cad\u0131l\u0131k-b\u00fcy\u00fc tart\u0131\u015fmas\u0131na ili\u015fkin tezlerin antropoloji i\u00e7erisindeki g\u00fcncel de\u011feri ortaya konulmaktad\u0131r.<\/p>\n

Ekotoplumculuk
\n<\/strong>Andre – Jacques Holbecq, \u00c7ev. G\u00fclser \u00d6ztunal\u0131 Kay\u0131r, Yeni \u0130nsan Yay\u0131nevi, 2024, 104 s.
\n<\/strong>Neo-liberalizm insan aktivitesinin \u00f6z\u00fcn\u00fc, sadece ve sadece ekonomik faaliyetlere indirgedi.
\nOysa ekoloji ve sosyal doku \u00fczerinde y\u0131k\u0131c\u0131 etkileri kan\u0131tlanm\u0131\u015f olan bir \u00fcretim bi\u00e7imi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Bu model insanlara, rekabet mant\u0131\u011f\u0131na dayal\u0131 tek bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 sunar. Bu egemenlik sava\u015f\u0131 mant\u0131\u011f\u0131d\u0131r ve di\u011ferinin mallar\u0131na sahip olmak, bilgisini ve anlamlar\u0131n\u0131 \u00e7almak\/yakalamak demektir. Bu modelde, ya\u015fam projesinin yoksullu\u011fu, sahip olma (t\u00fcketme, sahiplenme, h\u00fckmetme) d\u00fczeninde ve Pascalc\u0131 anlam\u0131nda e\u011flence yoluyla
\nuyar\u0131lma \u015feklinde y\u00fczeysel bir olguya indirgenir. Sahip olma d\u00fcrt\u00fcs\u00fcn\u00fc Gandhi \u015fu c\u00fcmlesiyle ele\u015ftirir: \u201cGezegende herkesin ihtiyac\u0131na yetecek kadar varl\u0131k vard\u0131r ama herkesin sahip olma duygusunu tatmin edecek kadar yoktur.\u201d Bu mant\u0131k kar\u015f\u0131s\u0131nda Pierre Rahbi\u2019nin \u201cmutlu ay\u0131kl\u0131k\u201d dedi\u011fi veya Majid Rahnema\u2019n\u0131n \u201cg\u00f6n\u00fcll\u00fc sadelik\u201d olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 kar\u015f\u0131t bir mant\u0131k yer al\u0131r. \u00c7o\u011funlukla \u00f6nemsizle\u015ftirilmi\u015f olan \u201cvar olma\u201d terimini \u00f6ne \u00e7\u0131kartan esenlik ve ya\u015fam sanat\u0131 mant\u0131\u011f\u0131d\u0131r bu. Bu problemli mant\u0131\u011f\u0131n ekolojik ayak izi anlam\u0131nda a\u00e7\u0131k bir ekolojik s\u0131n\u0131r\u0131 vard\u0131r. \u00dclkelerin ayak izleri \u00f6l\u00e7\u00fclm\u00fc\u015f ve e\u011fer b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya, zengin \u00fclkelerinin ya\u015fam bi\u00e7imleri gibi ya\u015farlarsa 2050 y\u0131l\u0131na kadar insanlara birka\u00e7 gezegen gerekece\u011fi ger\u00e7e\u011fi ortaya konmu\u015ftur. Ya\u015fl\u0131 d\u00fcnyan\u0131n, benzer temeller \u00fczerinde ya\u015famaya devam edemeyece\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130klim a\u00e7\u0131s\u0131ndan, yetersiz k\u00fc\u00e7\u00fck ad\u0131mlar\u0131 yerine, e\u011fer felaketi \u00f6nlemek istiyorsak ne yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in k\u00fclt\u00fcrel ve demokratik ko\u015fullar\u0131n ortaya konmas\u0131 ve ger\u00e7e\u011fi s\u00f6yleyen kamu politikalar\u0131 gereklidir. Bu kitap toplumsal ekonomik \u00f6rg\u00fctlenmenin dayat\u0131landan ba\u015fka yollar\u0131 oldu\u011fu ve geleneksel ekonomi mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n k\u00f6kten de\u011fi\u015ftirilerek farkl\u0131 bi\u00e7imlerle do\u011fa ve toplum endeksli bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla y\u00fcr\u00fct\u00fclebilece\u011fi, daha adil ve e\u015fitlik\u00e7i bir toplum yaratabilme \u00f6rneklerinden birini anlatmaktad\u0131r.<\/p>\n

\u00a0<\/strong>Toplumsal Hareketlerde Yapay Zeka
\n<\/strong>Mehmet Ali Alhan, Liberus, 2024, 272 s.
\n<\/strong>Toplumlar, tarih boyunca adalet, e\u015fitlik ve hak aray\u0131\u015flar\u0131yla \u015fekillenmi\u015ftir. Antik M\u0131s\u0131r\u2019da i\u015f\u00e7ilerin maa\u015flar\u0131 i\u00e7in ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi grev, \u00c7in\u2019de Qin Hanedanl\u0131\u011f\u0131\u2019na kar\u015f\u0131 k\u00f6yl\u00fc isyan\u0131, Roma\u2019da pleblerin siyasal hak talepleri ve Atina\u2019da Solon\u2019un reformlar\u0131 gibi \u00f6rnekler, toplumsal hareketlerin k\u00f6kl\u00fc bir ge\u00e7mi\u015fe dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bu hareketler, toplumsal de\u011fi\u015fim ve e\u015fitlik taleplerinin evrensel bir olgu oldu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektedir.
\nDijital \u00e7a\u011f ile birlikte toplumsal hareketler, fiziksel s\u0131n\u0131rlardan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak dijital ortamlarda geni\u015f kitlelere ula\u015fma g\u00fcc\u00fcne sahip olmu\u015ftur. Dijital aktivizm ve sosyal medyan\u0131n etkisiyle toplumsal hareketlerin do\u011fas\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ge\u00e7irerek, yerel etkiden k\u00fcresel bir etki alan\u0131na ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flamak ad\u0131na toplumsal hareketlerin \u00f6nceden tahmin edilmesi, dinamiklerinin anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve etkilerinin kontrol alt\u0131nda tutulmas\u0131 gereklili\u011fini ortaya koymaktad\u0131r. Bu eser, stratejik y\u00f6netim \u00e7er\u00e7evesinde toplumsal hareketlerin yapay zek\u00e2 ve makine \u00f6\u011frenimi y\u00f6ntemleriyle nas\u0131l analiz edilebilece\u011fini kapsaml\u0131 bir \u015fekilde ele almaktad\u0131r. Yapay zek\u00e2 y\u00f6ntemlerinin sundu\u011fu veri analizi, sosyal medya istihbarat\u0131 ve su\u00e7 tahmin mod\u00fclleriyle desteklenmi\u015f yeni bir modeli bilim d\u00fcnyas\u0131na sunmaktad\u0131r.<\/p>\n

100 Y\u0131l\u0131n Ard\u0131ndan S\u0131n\u0131flar Devrim ve Devlet – S\u0131n\u0131f Penceresinden Bir Cumhuriyet \u0130ncelemesi
\n<\/strong>Kolektif, \u0130mge Kitabevi, 2024, 532 s.
\n<\/strong>Bu kitap, uzun ve kolektif bir tart\u0131\u015fma s\u00fcrecinin \u00fcr\u00fcn\u00fc. Kitab\u0131n yazarlar\u0131 100. y\u0131l\u0131n\u0131 geride b\u0131rakan T\u00fcrkiye Cumhuriyeti’nin kurulu\u015f d\u00f6nemine nas\u0131l bakmam\u0131z gerekti\u011fi sorusunu birlikte tart\u0131\u015ft\u0131lar. Sonu\u00e7ta ortaya \u00e7\u0131kan bu kitap, kurulu\u015f s\u00fcrecine s\u0131n\u0131f pers-pektifinden ve ele\u015ftirel bir sahiplenmeyle yeniden bakmay\u0131 deni-yor. Cumhuriyet yaz\u0131n\u0131nda var olan yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ve bulgular\u0131 tekrarlamaktan \u00f6zenle ka\u00e7\u0131narak, her bir ba\u015fl\u0131kta \u00f6zg\u00fcn ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131, yeni bir yakla\u015f\u0131mla okuyucusuyla payla\u015f\u0131yor. Yola \u00e7\u0131karken Cumhuriyet’le ilgili ezberleri tekrar etmeyen ve bu ezberleri sorgulayan sorular sormak derdindeydik. Elinizde tuttu\u011funuz kitap i\u015fte bu sorulara verilen kapsaml\u0131 yan\u0131tlar\u0131 i\u00e7eriyor.<\/p>\n

\u00c7a\u011fda\u015f Fizik D\u00fc\u015f\u00fcncesi – Frans\u0131z Felsefe Cemiyeti Toplant\u0131lar\u0131
\n<\/strong>Kolektif, Ketebe, 2024, 160 s.
\n<\/strong>20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131 fizik tarihindeki en hararetli tart\u0131\u015fmalara sahne olmu\u015ftu; fizik\u00e7ilerin bir araya gelip \u00e7arp\u0131\u015fan yeni teorileri tart\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 mecralar elbette vard\u0131 ancak bu mecralar aras\u0131nda Frans\u0131z Felsefe Cemiyeti \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yordu, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu cemiyetin toplant\u0131lar\u0131na sadece fizik\u00e7iler ve matematik\u00e7iler de\u011fil, d\u00f6nemin \u00f6nde gelen filozoflar\u0131 ve hatta \u015fairler bile kat\u0131labiliyordu. Dolay\u0131s\u0131yla fizik\u00e7i, matematik\u00e7i, filozof ve \u015fair ayn\u0131 masa etraf\u0131nda yeni sunulan bir teoriyi tart\u0131\u015fabiliyordu. Bu teorilerin etkisi g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar devam ettiyse belki de en \u00f6nemli etken b\u00f6yle bir tart\u0131\u015fma ortam\u0131 bulabilmi\u015f olmalar\u0131yd\u0131. G\u00f6relilik Kuram\u0131 ve Kuantum Mekani\u011fi gibi d\u00fcnyam\u0131z\u0131 k\u00f6kten de\u011fi\u015ftiren meselelerin tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bu toplant\u0131lar, son y\u00fczy\u0131l\u0131n bilim ve teknolojisini anlamak i\u00e7in kritik bir \u00f6neme sahip.<\/p>\n

Simondon ve Birey\u00f6tesi Felsefesi
\n<\/strong>Muriel Combes, \u00c7ev. Nehir Evin, Livera Yay\u0131nevi, 2024, 200 s.
\n<\/strong>Simondon teknik \u00fczerine de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Fakat bu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f nostaljiyle kar\u0131\u015f\u0131k bir teknofobinin k\u00f6t\u00fcmserli\u011fi ile tozlanm\u0131\u015f bir ilerleme idealine sessizce ba\u011fl\u0131 kalan bir teknoloji hayranl\u0131\u011f\u0131n\u0131n iyimserli\u011fi aras\u0131ndaki kar\u015f\u0131tl\u0131kta t\u00fcketilemeyecek kadar titiz ve detayl\u0131d\u0131r. Simondon\u2019u \u00f6zg\u00fcn oldu\u011fu \u00f6l\u00e7\u00fcde anla\u015f\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 k\u0131lan sibernetik, fizik ve biyoloji gibi ustala\u015ft\u0131\u011f\u0131 alanlardan el koydu\u011fu kavramlarla; ontoloji, zihin felsefesi ve politika felsefesi gibi disiplinlerin kli\u015fele\u015fmi\u015f d\u00fc\u015f\u00fcncelerini sarsan yepyeni bir felsefe geli\u015ftirme u\u011fra\u015f\u0131d\u0131r. Zaten ba\u015fta Deleuze olmak \u00fczere kimi \u00f6nemli fig\u00fcrler i\u00e7in bir ilham kayna\u011f\u0131 olmas\u0131n\u0131n alt\u0131nda yatan sebep d\u00fc\u015f\u00fcncesinin bu \u00e7ok disiplinli, \u00f6zg\u00fcn ve incelikli boyutudur.
\nMuriel Combes\u2019un kitab\u0131n\u0131n \u00f6nemi ise Simondon\u2019un par\u00e7a par\u00e7a yay\u0131mlanan ve uzun s\u00fcre birbirinden kopuk olarak ele al\u0131nan teknik, psiko-kolektif, ontoloji, fizik ve biyolojiye temas eden \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ileti\u015fime ge\u00e7irmesinden ileri gelir. Simondon ve Birey\u00f6tesi Felsefesi yaln\u0131zca Simondon \u00fczerine de\u011fil, Simondoncu bir d\u00fc\u015f\u00fcnme tarz\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fleyebilece\u011fini de g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seren bir \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131r ve \u00f6zellikle birey toplum ikili\u011fine s\u0131k\u0131\u015ft\u0131ralamayacak kolektifin duygulan\u0131msal boyutunu aktaran birey\u00f6tesi kavram\u0131na odaklan\u0131r.
\nSimondon\u2019u hem b\u00fct\u00fcnc\u00fcl olarak hem de ele\u015ftirel bir bi\u00e7imde ele alan bu metin yaln\u0131zca T\u00fcrk\u00e7e literat\u00fcr i\u00e7inde de\u011fil, d\u00fcnya genelinde yaz\u0131lm\u0131\u015f en kayda de\u011fer monografilerden biri olma \u00f6zelli\u011fini ta\u015f\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Romantik Bar\u0131\u015f \u00d6zt\u00fcrk, Panku\u015f Yay\u0131nlar\u0131, 2024, 53 s. Ger\u00e7ek ile hayali ay\u0131ran s\u0131n\u0131r\u0131n belirsizle\u015fti\u011fi, her biri birer romantik ser\u00fcven gibi okuyanlar\u0131 da i\u00e7ine al\u0131p ba\u015f d\u00f6nd\u00fcren yolculuklara \u00e7\u0131karmay\u0131 bekleyen Romantik\u2019te zaman, kentler ve insanlar; co\u015fku, h\u00fcz\u00fcn, melankoli ve a\u015fk i\u00e7inde birer kahramana d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f. \u0130talya\u2019da portikolar alt\u0131nda y\u00fcr\u00fcrken Almanya\u2019da bir kasabada uyanan, Venedik\u2019te Bellini ile konu\u015furken […]<\/p>\n","protected":false},"author":672,"featured_media":63979,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[9983,38,513,510,511],"tags":[10011,10019,10014,10010,10018,10015,10021,10013,10016,10020,10017,10008,10009,10012],"class_list":["post-63978","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-249-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-surekli-bolumler","category-yayin-dunyasi","tag-100-yilin-ardindan-siniflar-devrim-ve-devlet-sinif-penceresinden-bir-cumhuriyet-incelemesi","tag-at-tekerlek-ve-dil-bugunu-doguran-uzak-gecmisin-hikayesi","tag-azandelerde-cadilik-kehanetler-ve-buyu","tag-cagdas-fizik-dusuncesi-fransiz-felsefe-cemiyeti-toplantilari","tag-cevre-ekolojik-iktisat-buyume-ve-surdurulebilirlik-iliskileri","tag-derimizin-olaganustu-yasami-dis-yuzeyimize-yakindan-bir-bakis","tag-diskalkuli-matematik-ogrenme-guclugu-matematik-kasifleri","tag-ekotoplumculuk","tag-erotizmin-tarihi","tag-insanin-yanlis-olcumu","tag-matematikte-kaybolmak","tag-romantik","tag-simondon-ve-bireyotesi-felsefesi","tag-toplumsal-hareketlerde-yapay-zeka"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63978","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/672"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=63978"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/63978\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/63979"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=63978"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=63978"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=63978"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}