{"id":6501,"date":"2016-11-14T10:45:57","date_gmt":"2016-11-14T08:45:57","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=6501"},"modified":"2016-11-14T10:45:57","modified_gmt":"2016-11-14T08:45:57","slug":"bazi-sarkilar-neden-dilimize-dolanir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/11\/14\/bazi-sarkilar-neden-dilimize-dolanir","title":{"rendered":"Baz\u0131 \u015fark\u0131lar neden dilimize dolan\u0131r?"},"content":{"rendered":"<p>Radyoyu kapad\u0131ktan sonra kendinizi saatlerce, \u00f6rne\u011fin Lady Gaga\u2019n\u0131n \u201cBad Romance\u201d \u015fark\u0131s\u0131n\u0131 m\u0131r\u0131ldan\u0131rken buluyorsan\u0131z, emin olun yaln\u0131z de\u011filsiniz. Amerikan Psikoloji Derne\u011fi taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan yeni bir \u00e7al\u0131\u015fmada, kimi \u015fark\u0131lar\u0131n baz\u0131 \u00f6zg\u00fcn sebeplerden dolay\u0131 di\u011ferlerinden daha fazla kafam\u0131za saplanma \u00f6zelli\u011finde oldu\u011fu g\u00f6sterildi.<\/p>\n<p>\u201cDile dolanan \u015fark\u0131lar\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan bu \u015fark\u0131lar, genellikle daha h\u0131zl\u0131, olduk\u00e7a s\u0131radan, hat\u0131rlanmas\u0131 kolay, fakat baz\u0131 \u00f6zellikli aral\u0131klar (atlama ve tekrarlar gibi) i\u00e7eren yap\u0131lar\u0131yla di\u011fer ortalama pop \u015fark\u0131lar\u0131ndan ayr\u0131l\u0131yor. B\u00fct\u00fcn bu bulgular <em>Estetik, Yarat\u0131c\u0131l\u0131k ve Sanat\u0131n Psikolojisi<\/em> dergisinde yay\u0131mlanan ilk geni\u015f \u00f6l\u00e7ekli \u201cdile dolanan \u015fark\u0131lar\u201d \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndan elde edildi.<\/p>\n<p>\u201cBad romance\u201d \u015fark\u0131s\u0131na ek olarak Journey\u2019den \u201cDon\u2019t Stop Believing\u201d, Kylie Minogue\u2019un \u201cCan\u2019t Get You Out Of My Head\u201d gibi \u015fark\u0131lar\u0131 da \u00e7al\u0131\u015fmada yer al\u0131yordu.<\/p>\n<p>Durham \u00dcniversitesi\u2019nden \u00e7al\u0131\u015fmaya liderlik eden Dr. Kelly Jakubowski\u2019ye g\u00f6re, bu yap\u0131\u015fkan \u015fark\u0131lar, yayg\u0131n bir melodik \u015fekille ve biraz daha h\u0131zl\u0131 temposuyla, ayn\u0131 zamanda al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k duraklamalar\u0131 veya tekrarlar\u0131yla Deep Purple\u2019\u0131n \u201cSmoke On TheWater\u2019i\u201d gibi veya \u201cBad Romance\u201d deki koro gibi bir nakarat olu\u015fturup kafam\u0131za saplan\u0131yor. Jakubowski bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 Londra \u00dcniversitesi\u2019nin Goldsmiths Kamp\u00fcs\u00fc\u2019nde haz\u0131rlam\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Bu \u015fark\u0131lar hi\u00e7 de \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 olmayacak \u015fekilde, radyolarda daha s\u0131k \u00e7alan ve genellikle \u201cliste ba\u015f\u0131\u201d olabilen \u015fark\u0131lar oluyorlar elbette. Bununla birlikte, bu \u015fark\u0131lar\u0131n cazip bir genel ge\u00e7er pop\u00fclariteye nas\u0131l ula\u015ft\u0131klar\u0131 veya insanlar\u0131n bunlar\u0131 ne s\u0131kl\u0131kta dinleyebildikleriyle ilgili s\u0131n\u0131rl\u0131 bulgular vard\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fma, bir boyuttan sonra \u015fark\u0131n\u0131n melodik i\u00e7eri\u011fine bakarak hangisinin insanlar\u0131n diline dolan\u0131r, beynine saplan\u0131r olabilece\u011fini tahmin edebilece\u011fini g\u00f6sterdi. Bu sonu\u00e7 elbette y\u0131llar sonra bile ak\u0131lda kalan, herkesin hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u201cc\u0131ng\u0131l\u201dlar \u00fcreten \u015fark\u0131 yazarlar\u0131na ve tabii reklamc\u0131lara ilham verebilecektir.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmadan elde edilen sonu\u00e7lara g\u00f6re, insanlar\u0131n kafas\u0131na tak\u0131lan bu \u015fark\u0131lar\u0131n, yayg\u0131n \u201cbat\u0131\u201d pop m\u00fczi\u011finde var olan melodik \u015fekli boydan boya tekrarlayan genel bir melodik s\u0131n\u0131r\u0131 oluyor. \u00d6rne\u011fin, \u00e7ok yayg\u0131n olarak bilinen \u201cTwinkle Twinkle Little Star\u201d \u0131n ilk diziliminde ses perdesi \u00f6nce y\u00fckselirken ard\u0131ndan hemen d\u00fc\u015fer. \u00c7ok say\u0131da bilindik ezgi de benzer \u00f6r\u00fcnt\u00fc vard\u0131r ve bu, \u00f6zellikle \u00e7ocuklar\u0131n \u00e7ok kolay akl\u0131nda kal\u0131r.\u00a0 Yine ayn\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada, Maroon 5\u2019in \u201cMoves Like Jagger\u201d \u015fark\u0131s\u0131 benzer melodik s\u0131n\u0131r \u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc, yani ani y\u00fckseli\u015f ve ani d\u00fc\u015f\u00fc\u015flerini i\u00e7ererek en \u00e7ok \u201cdile dolanan \u015fark\u0131\u201d olarak \u00f6ne \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Yine ayn\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada, yayg\u0131n melodik \u015fekle ek olarak bir \u201cdile dolanan \u015fark\u0131\u201d olabilme form\u00fcl\u00fcnde al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k aral\u0131klar olmas\u0131 gerekti\u011fi belirtilmi\u015fti. \u00d6rne\u011fin \u015fark\u0131 s\u0131ras\u0131nda beklenmedik atlamalar ya da s\u0131radan bir pop \u015fark\u0131s\u0131nda duymaya al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan daha fazla tekrarlanan notalar gibi. Knack\u2019in \u201cMy Shanora\u201d ve Glen Miller\u2019in In the Mood\u201d isimli enstr\u00fcmantal \u015fark\u0131lar\u0131 bu al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k aral\u0131kl\u0131 yap\u0131ya uygun bir \u00f6rnektir.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar 3000 ki\u015fiye en s\u0131k dillerine dolanan \u015fark\u0131lar\u0131 sordular ve bunlar\u0131, asl\u0131nda hi\u00e7bir zaman dile dolanan \u015fark\u0131 olmayan fakat sonunda pop\u00fclarite kazanm\u0131\u015f \u015fark\u0131lar\u0131n veri tabanlar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131lar. Ayr\u0131ca bu \u015fark\u0131lar\u0131n \u0130ngiltere m\u00fczik listelerine de ne s\u0131kl\u0131kta girebildiklerini belirlediler. Her iki grubun da ezgisel \u00f6zellikleri analiz edildi ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Veriler 2010-2013 aral\u0131\u011f\u0131na aitti. \u015eark\u0131lar, pop, rock, rap ve blues gibi pop\u00fcler t\u00fcrlerle s\u0131n\u0131rl\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p>Bu konuda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar, asl\u0131nda beyin bilgi i\u015flem a\u011f\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fi konusunda bilgi sa\u011fl\u0131yor bizlere. Alg\u0131, duygular, kendili\u011finden geliveren d\u00fc\u015f\u00fcnceler ve de\u011fi\u015fik ki\u015filerdeki de\u011fi\u015fik davran\u0131\u015flar\u0131 anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 oluyor.<\/p>\n<p>Jakubowski ayn\u0131 zamanda bir \u201cdile dolanmadan\u201d nas\u0131l kurtulaca\u011f\u0131m\u0131za dair ipu\u00e7lar\u0131 da veriyor:<\/p>\n<p>&#8211; \u015eark\u0131ya angaje olun.<\/p>\n<p>&#8211; Ba\u015fka bir \u015fark\u0131 dinleyin ya da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n<p>&#8211; \u015eark\u0131y\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeyin ve kendili\u011finden yok olmas\u0131na izin verin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>\u00c7al\u0131\u015fmada s\u0131kl\u0131kla ad\u0131 ge\u00e7en \u015fark\u0131lar<\/em><\/strong><\/p>\n<p>1) \u201cBad Romance\u201d &#8211; Lady Gaga<\/p>\n<p>2) \u201cCan\u2019t Get You Out Of My Head\u201d &#8211; Journey<\/p>\n<p>3) \u201cDon\u2019t Stop Believing\u201d &#8211; KylieMinogue<\/p>\n<p>4) \u201cSomebody That I Used To Know\u201d &#8211; Gotye<\/p>\n<p>5) \u201cMoves Like Jagger\u201d &#8211; Maroon 5<\/p>\n<p>6) \u201cCalifornia Gurls\u201d &#8211; Katy Perry<\/p>\n<p>7) \u201cBohemian Rhapsody\u201d &#8211; Queen<\/p>\n<p>8) \u201cAlejandro\u201d &#8211; Lady Gaga<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>G\u00f6rsel:<\/strong> \u00a9sharaku1216 \/ Fotolia<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00c7eviren: Dr. Ebru Oktay<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> <a href=\"https:\/\/www.sciencedaily.com\/releases\/2016\/11\/161103122229.htm\">https:\/\/www.sciencedaily.com\/releases\/2016\/11\/161103122229.htm<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Radyoyu kapad\u0131ktan sonra kendinizi saatlerce, \u00f6rne\u011fin Lady Gaga\u2019n\u0131n \u201cBad Romance\u201d \u015fark\u0131s\u0131n\u0131 m\u0131r\u0131ldan\u0131rken buluyorsan\u0131z, emin olun yaln\u0131z de\u011filsiniz. Amerikan Psikoloji Derne\u011fi taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan yeni bir \u00e7al\u0131\u015fmada, kimi \u015fark\u0131lar\u0131n baz\u0131 \u00f6zg\u00fcn sebeplerden dolay\u0131 di\u011ferlerinden daha fazla kafam\u0131za saplanma \u00f6zelli\u011finde oldu\u011fu g\u00f6sterildi. \u201cDile dolanan \u015fark\u0131lar\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan bu \u015fark\u0131lar, genellikle daha h\u0131zl\u0131, olduk\u00e7a s\u0131radan, hat\u0131rlanmas\u0131 kolay, fakat baz\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6502,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,36],"tags":[],"class_list":["post-6501","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-psikoloji"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6501","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6501"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6501\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6501"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6501"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6501"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}