{"id":65020,"date":"2025-05-23T10:11:26","date_gmt":"2025-05-23T07:11:26","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=65020"},"modified":"2025-05-23T10:11:26","modified_gmt":"2025-05-23T07:11:26","slug":"muhalefetin-iktidar-yuruyusu-zorunlulugu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2025\/05\/23\/muhalefetin-iktidar-yuruyusu-zorunlulugu","title":{"rendered":"Muhalefetin \u2018iktidar y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc\u2019 zorunlulu\u011fu"},"content":{"rendered":"

Ender Helvac\u0131o\u011flu<\/strong><\/p>\n

\u0130ktidar bir politik paketi ad\u0131m ad\u0131m uygulamaya sokuyor. Laik, demokratik ve hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne dayal\u0131 cumhuriyete ve topluma son darbeyi vurmak anlam\u0131na gelen bu paketin hedeflerini \u015f\u00f6yle \u00f6zetleyebiliriz:<\/p>\n

– Otokrasi<\/strong>: Erdo\u011fan\u2019\u0131n -g\u00f6stermelik se\u00e7imlerle, olmazsa se\u00e7imsiz- \u00f6m\u00fcr boyu iktidar\u0131n\u0131 garanti alt\u0131na alacak bir rejim de\u011fi\u015fikli\u011fi. Bu hedef do\u011frultusunda, ilk ad\u0131m olarak, anayasan\u0131n bu amaca engel olu\u015fturan maddelerinin de\u011fi\u015ftirilmesi ve giderek yeni bir anayasa.<\/p>\n

– \u00dcmmet toplumu<\/strong>: Yasalar taraf\u0131ndan haklar\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f vatanda\u015flardan olu\u015fan laik bir toplum de\u011fil, etnik kimliklere, alt kimliklere, tarikatlara b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f, ulufe dilenen kullardan olu\u015fan bir \u00fcmmet. Bu hedef do\u011frultusunda, mevcut anayasan\u0131n de\u011fi\u015ftirilemez denen maddelerini yok edecek veya en az\u0131ndan anlams\u0131zla\u015ft\u0131racak yeni bir anayasa.<\/p>\n

Erdo\u011fan, ancak b\u00f6yle bir \u00fclkede\/toplumda iktidar\u0131n\u0131 koruyabilir. Bu nihai hedeflere ula\u015fmak i\u00e7in hangi politik ad\u0131mlar\u0131 at\u0131yor?<\/p>\n

– \u201cTer\u00f6rs\u00fcz T\u00fcrkiye\u201d ambalaj\u0131 alt\u0131nda K\u00fcrt hareketini yan\u0131na \u00e7ekme; K\u00fcrt hareketini muhalefetin bir unsuru olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131p iktidar\u0131n bir unsuru haline getirme. Elbette kolay de\u011fil ama bu ittifak\u0131n bir zemini var; iki taraf da Cumhuriyet ile kavgal\u0131lar ve -farkl\u0131 saiklerle de olsa- Cumhuriyet \u00f6ncesine d\u00f6nme e\u011filiminde anla\u015f\u0131yorlar. \u201cHele bir cumhuriyeti y\u0131kal\u0131m, sonras\u0131na bakar\u0131z\u201d noktas\u0131nda uzla\u015fabilirler. Ortakla\u015ft\u0131klar\u0131 bir nokta daha var: ABD i\u015fbirlik\u00e7ili\u011fi.<\/p>\n

– Bu pakete d\u0131\u015f destek sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in ABD-\u0130srail\u2019in emperyalist Ortado\u011fu planlar\u0131na tam uyum (daha do\u011frusu tam teslimiyet). Ortado\u011fu\u2019da Rusya ve \u0130ran\u2019\u0131n mevzi kaybetti\u011fi g\u00fcn\u00fcm\u00fcz ko\u015fullar\u0131nda iktidar\u0131n b\u00f6yle bir \u201cteslimiyet olana\u011f\u0131\u201d vard\u0131r.<\/p>\n

– \u00dclkenin t\u00fcm yeralt\u0131 ve yer\u00fcst\u00fc zenginliklerinin ya\u011fmalanmas\u0131 ve halk\u0131n k\u00f6lele\u015ftirilerek s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesi sa\u011flanarak \u00fclke b\u00fcy\u00fck burjuvazisinin sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 ve tamamen kapka\u00e7\u00e7\u0131 mafyatik bir burjuvazinin olu\u015fturulmas\u0131.<\/p>\n

– Muhalefetin ve halk hareketinin bast\u0131r\u0131lmas\u0131 ve etkisizle\u015ftirilmesi. Bu yolda CHP\u2019ye ve CHP\u2019li belediyelere operasyonlar d\u00fczenleniyor, tutuklamalar yap\u0131l\u0131yor, halk\u0131n \u00f6nc\u00fc unsurlar\u0131na sald\u0131r\u0131l\u0131yor, sindirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Erdo\u011fan iktidar\u0131n\u0131n politik paketinin hedefleri ve bu hedeflere ula\u015fmak i\u00e7in att\u0131\u011f\u0131 ad\u0131mlar kabaca bunlard\u0131r.<\/p>\n

***<\/p>\n

Bu paketin emperyalist deste\u011fi (en az\u0131ndan i\u015fbirli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131 ve teslim oldu\u011fu s\u00fcrece i\u00e7teki geli\u015fmeleri umursamama d\u00fczeyinde) vard\u0131r. Devleti ve onun zor g\u00fcc\u00fc de vard\u0131r; Erdo\u011fan iktidar\u0131 devleti esas olarak ele ge\u00e7irmi\u015ftir. Ama halk\u0131 yoktur. Zurnan\u0131n z\u0131rt dedi\u011fi ve as\u0131l keskin m\u00fccadelenin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc nokta buras\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Saray iktidar\u0131, kendi politik paketini hayata ge\u00e7irebilmek i\u00e7in T\u00fcrkiye emek\u00e7i halk\u0131n\u0131, T\u00fcrkiye\u2019nin ayd\u0131nl\u0131k y\u00fcz\u00fcn\u00fc tamamen bast\u0131rmak, modernite ve emek birikimini da\u011f\u0131tmak ve simgesel anlamda Mustafa Kemal Atat\u00fcrk\u2019\u00fc yenmek (veya en az\u0131ndan m\u00fczeye kald\u0131rmak) zorundad\u0131r.<\/p>\n

\u0130ktidar\u0131n zorland\u0131\u011f\u0131, muhalefetin ise tutundu\u011fu, dayana\u011f\u0131 olan mevzi buradad\u0131r. Esas cephele\u015fme bu noktada ya\u015fan\u0131yor.<\/p>\n

***<\/p>\n

Yak\u0131n bir zamana kadar tamamen sand\u0131k-odakl\u0131 bir politika izleyen CHP y\u00f6netimi, iktidar\u0131n 19 Mart darbesinden sonra bir varl\u0131k-yokluk durumu i\u00e7inde oldu\u011funu, tek \u00e7arenin -sand\u0131\u011f\u0131 getirmek i\u00e7in bile- muhalefeti toplumsalla\u015ft\u0131rmak ve bir halk hareketi yaratmak oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc. Bu y\u00f6nde ad\u0131mlar at\u0131yor ve mitinglerle halk muhalefetini istim \u00fczerinde tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n

\u0130ktidar\u0131n pervas\u0131z sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n s\u00fcrece\u011fi hesaba kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bu son derece \u00f6nemli, gerekli ve vazge\u00e7ilmez bir y\u00f6nelim. Ama yeterli olaca\u011f\u0131 konusunda \u015f\u00fcphelerim var. \u00d6n\u00fcm\u00fcz yaz ve hareket zay\u0131flayabilir. Mitingler rutinle\u015febilir ve ivmesi (dolay\u0131s\u0131yla etkisi) azalabilir.<\/p>\n

Ortaya \u00e7\u0131kan bu b\u00fcy\u00fck halk hareketinin, sadece bir hareket olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p, siyasal ve \u00f6rg\u00fctsel ad\u0131mlarla tamamlanmas\u0131 ve bir \u00fcst seviyeye \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, kal\u0131c\u0131 bir politik mevzie d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gerekiyor. Yoksa, t\u0131pk\u0131 tepkinin sand\u0131\u011fa hapsedilmesi gibi, bu kez meydanlara hapsedilmesi tehlikesi olu\u015fabilir.<\/p>\n

Yani 1) miting-\u00f6tesi eylem bi\u00e7imlerinin geli\u015ftirilmesi, 2) kal\u0131c\u0131 \u00f6rg\u00fctsel mevzilerin olu\u015fturulmas\u0131, giderek 3) nas\u0131l bir \u00fclke ve toplum hedeflendi\u011fini i\u00e7eren alternatif bir siyasal model geli\u015ftirilmesi gerekiyor. B\u00f6ylece savunma (m\u00fczmin muhalefet) pozisyonundan yava\u015f yava\u015f sald\u0131r\u0131 pozisyonuna ge\u00e7ilebilir ve ger\u00e7ek bir iktidar y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc ba\u015flat\u0131labilir.<\/p>\n

Bu ad\u0131mlar\u0131n at\u0131lmas\u0131 gerekiyor, \u00e7\u00fcnk\u00fc iktidar taraf\u0131 -yaz\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda vurguland\u0131\u011f\u0131 gibi- kendi a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00f6yle b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir modeli dayat\u0131yor.<\/p>\n

Bu ad\u0131mlar neler olabilir? Bundan sonras\u0131n\u0131 somut \u00f6neriler olarak de\u011fil (\u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir konumum yok) bir zihin jimnasti\u011fi anlam\u0131nda yaz\u0131yorum: Kitlesel mitingler kitlesel y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilir. Somut hedefli (esas olarak ekonomik taleplerle) bir genel grev olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00fcndeme al\u0131nabilir. Alternatif bir \u201chalk meclisi\u201d (bir kurucu meclis) olu\u015fturmak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. B\u00f6yle bir iktidar y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn tek bir partinin omuzlar\u0131na y\u00fcklenmesi yerine -\u00f6rne\u011fin- bir \u201cCumhuriyet ve Emek Cephesi\u201d olu\u015fturma yoluna gidilebilir.<\/p>\n

Bilemiyorum, bunlar belki de u\u00e7uk \u00f6nerilerdir, daha ger\u00e7ek\u00e7i ve sonu\u00e7 al\u0131c\u0131 y\u00f6ntemler geli\u015ftirilebilir; bu konuda bir iddiam yok. Ama ger\u00e7ek \u015fu ki, \u201cnas\u0131l bir T\u00fcrkiye?\u201d sorusu yak\u0131c\u0131 olarak g\u00fcndeme geliyor, dolay\u0131s\u0131yla \u00fclke h\u0131zla bir \u201cikili iktidar\u201d durumuna do\u011fru ilerliyor ve bunu esas olarak mevcut iktidar\u0131n uygulamalar\u0131 dayat\u0131yor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ender Helvac\u0131o\u011flu \u0130ktidar bir politik paketi ad\u0131m ad\u0131m uygulamaya sokuyor. Laik, demokratik ve hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne dayal\u0131 cumhuriyete ve topluma son darbeyi vurmak anlam\u0131na gelen bu paketin hedeflerini \u015f\u00f6yle \u00f6zetleyebiliriz: – Otokrasi: Erdo\u011fan\u2019\u0131n -g\u00f6stermelik se\u00e7imlerle, olmazsa se\u00e7imsiz- \u00f6m\u00fcr boyu iktidar\u0131n\u0131 garanti alt\u0131na alacak bir rejim de\u011fi\u015fikli\u011fi. Bu hedef do\u011frultusunda, ilk ad\u0131m olarak, anayasan\u0131n bu amaca engel […]<\/p>\n","protected":false},"author":493,"featured_media":65021,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,2313],"tags":[5247,1007,1704,10144],"class_list":["post-65020","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-degirmen","tag-ender-helvacioglu","tag-iktidar","tag-muhalefet","tag-muhalefetin-iktidar-yuruyusu-zorunlulugu"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t