{"id":6504,"date":"2016-11-15T11:30:13","date_gmt":"2016-11-15T09:30:13","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=6504"},"modified":"2016-11-15T11:30:13","modified_gmt":"2016-11-15T09:30:13","slug":"fizikciler-olasi-yeni-atomalti-parcacigin-varligini-ortaya-koydu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/11\/15\/fizikciler-olasi-yeni-atomalti-parcacigin-varligini-ortaya-koydu","title":{"rendered":"Fizik\u00e7iler \u201colas\u0131\u201d yeni atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koydu"},"content":{"rendered":"

G\u00f6rsel a\u00e7\u0131klamas\u0131:<\/strong> James Vary, \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n di\u011fer yazar\u0131 Andrey Shirokov ve tetran\u00f6tronun bir ill\u00fcstrasyonu. Foto\u011fraf: Christopher Gannon\/Iowa State \u00dcniversitesi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Iowa State \u00dcniversitesi ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, olas\u0131l\u0131k var oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen bir atomalt\u0131 yap\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortaya konmas\u0131nda yard\u0131mc\u0131 oldular.<\/p>\n

Bir fizik ve astronomi profes\u00f6r\u00fc olan James Vary ile konuk biliminsan\u0131 Andrey Shirokov\u2019un birlikte y\u00f6nettikleri uluslararas\u0131 bir ara\u015ft\u0131rma ekibi, yar\u0131-kararl\u0131 bir tetran\u00f6tron, d\u00f6rt n\u00f6trondan olu\u015fan bir yap\u0131y\u0131 (y\u00fckl\u00fc olmayan atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klarla) g\u00f6stermek i\u00e7in geli\u015fmi\u015f s\u00fcper bilgisayar sim\u00fclasyonlar\u0131 kulland\u0131. Bulgular\u0131, Amerikan Fizik Toplulu\u011fu\u2019nun yay\u0131n organ\u0131 olan Physical Review Letters<\/em>\u2019da 28 Ekim g\u00fcn\u00fc yay\u0131mland\u0131.<\/p>\n

N\u00f6tronlar kendi ba\u015flar\u0131na \u00e7ok karars\u0131zd\u0131r ve on dakika sonra protonlara (pozitif enerji y\u00fckl\u00fc atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klara) d\u00f6n\u00fc\u015feceklerdir. \u0130ki veya \u00fc\u00e7 n\u00f6tron grubu kararl\u0131 bir yap\u0131 olu\u015fturmazlar, fakat bu ara\u015ft\u0131rmadaki yeni sim\u00fclasyonlar d\u00f6rt n\u00f6tronun beraberce bozunmadan \u00f6nce belirli bir s\u00fcre boyunca stabil bir rezonans yap\u0131 meydana getirebileceklerini ortaya koydu.<\/p>\n

Tetran\u00f6tronlar i\u00e7in, bu ya\u015fam s\u00fcresi sadece 5\u00d710-22<\/sup> saniyedir (bir nanosaniyenin milyarda birinden k\u00fc\u00e7\u00fck bir s\u00fcre). Bu s\u00fcre \u00e7ok k\u0131sa gibi g\u00f6r\u00fcnse de, \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in yeteri kadar uzundur ve n\u00f6tronlar aras\u0131ndaki \u015fiddetli kuvvetleri ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in yeni bir yol sa\u011flamaktad\u0131r.<\/p>\n

Vary \u201cBu ara\u015ft\u0131rma alan\u0131nda yepyeni bir yol a\u00e7maktad\u0131r\u201d diyor. \u201cTetran\u00f6tron \u00e7al\u0131\u015fmak karars\u0131z ikili n\u00f6tron ve \u00fc\u00e7l\u00fc n\u00f6tron sistemlerinin daha \u00f6nce ke\u015ffedilmemi\u015f \u00f6zellikleri de dahil olmak \u00fczere, n\u00f6tronlar aras\u0131 kuvveti anlamada bize yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r.\u201d<\/p>\n

Tetran\u00f6tronu g\u00f6steren geli\u015fmi\u015f sim\u00fclasyonlar Japonya\u2019n\u0131n Saimata \u015eehri\u2019ndeki RIKEN Radioactive Ion Beam Factory (RIBF) isimli kurulu\u015fta bu y\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen bir deneyde tetran\u00f6tronun ilk g\u00f6zlemsel kan\u0131t\u0131n\u0131 teyit etti. Tetran\u00f6tron yap\u0131s\u0131 \u015fimdiye kadar varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 destekleyen \u00e7ok az kan\u0131tla 40 y\u0131ld\u0131r ara\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Sim\u00fclasyonlardaki hesaplanan tahmini \u00f6zellikler, Japonya\u2019daki deneyde g\u00f6zlemlenenlerle uyumludur.<\/p>\n

Japonya\u2019daki ara\u015ft\u0131rmada Helyum 8 \u0131\u015f\u0131n\u0131 (ekstra d\u00f6rt n\u00f6tronlu Helyum) kullan\u0131ld\u0131; bu ekstra d\u00f6rt n\u00f6tronlu Helyum 8, d\u00fczenli Helyum 4 atomu ile \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. \u00a0\u00c7arp\u0131\u015fma Helyum 8\u2019i Helyum 4\u2019\u00fcn i\u00e7erisinde par\u00e7alara ay\u0131rd\u0131 ve bu ger\u00e7ekle\u015fmeden \u00f6nce, yaln\u0131z d\u00f6rt n\u00f6trondan olu\u015fan bir tetran\u00f6tron formu, k\u0131sa rezonans durumunda ayr\u0131ld\u0131. \u00a0Vary \u201cDevlet kurumundaki ek deneylerin tetran\u00f6tronun kesin karakteristik \u00f6zellikleri elde etmek amac\u0131yla haz\u0131rlanmakta oldu\u011funu biliyoruz\u201d diyor. \u201cBiz bu kurumun yapt\u0131\u011f\u0131 deneylere yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in tahminler sa\u011fl\u0131yoruz.\u201d<\/p>\n

Tetran\u00f6tronun varl\u0131\u011f\u0131 bir kez do\u011frulan\u0131p tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131nda, n\u00fcklit \u00e7izelgesine ilgin\u00e7 yeni bir giri\u015f ve bo\u015fluk katacak, n\u00f6tronun farkl\u0131 say\u0131daki \u00e7ekirdekleri veya bilinen t\u00fcm \u00e7ekirdekleri ve izotoplar\u0131n\u0131 temsil eden bir grafik olu\u015fturacak. Elementlerin kimyasal davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen periyodik tabloya benzer bir bi\u00e7imde \u00e7ekirdek tablosu da, elementlerin ve onlar\u0131n izotoplar\u0131n\u0131n radyoaktif hareketini temsil etmektedir. \u00c7o\u011fu \u00e7ekirdek n\u00f6tronlar\u0131 ekler veya \u00e7\u0131kar\u0131rken, bu ara\u015ft\u0131rma bir n\u00f6tronun kendisinin tek bir n\u00f6tron ve bir tetran\u00f6tron aras\u0131nda bir bo\u015flu\u011fa sahip oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n

N\u00f6tronun yap\u0131s\u0131 hakk\u0131nda bilinen di\u011fer tek \u015fey ise bir n\u00f6tron y\u0131ld\u0131z\u0131d\u0131r, k\u00fc\u00e7\u00fck ama yo\u011fun y\u0131ld\u0131zlar\u0131n hemen hemen tamamen n\u00f6trondan olu\u015ftu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Bu y\u0131ld\u0131zlar\u0131n yar\u0131\u00e7ap\u0131 yakla\u015f\u0131k yedi mil kadar olabilir, fakat bizim g\u00fcne\u015fimize benzer bir k\u00fctleye sahiptirler. N\u00f6tron y\u0131ld\u0131zlar\u0131 1057<\/sup> say\u0131da n\u00f6trona sahiptir. Daha fazla ara\u015ft\u0131rma yap\u0131larak, bir n\u00f6tron y\u0131ld\u0131z\u0131 boyutuna ula\u015fmada sabit bir rezonans\u0131 olu\u015fturan di\u011fer n\u00f6tron say\u0131lar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 ke\u015ffedilebilir.<\/p>\n

 <\/p>\n

\u00c7eviren:<\/strong> B\u00fcnyamin Tan<\/p>\n

Mimar Sinan G\u00fczel Sanatlar \u00dcniv. Klasik T\u00fcrk Edebiyat\u0131 YL<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Kaynak:<\/strong> https:\/\/www.sciencedaily.com\/releases\/2016\/11\/161104102533.htm<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u00f6rsel a\u00e7\u0131klamas\u0131: James Vary, \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n di\u011fer yazar\u0131 Andrey Shirokov ve tetran\u00f6tronun bir ill\u00fcstrasyonu. Foto\u011fraf: Christopher Gannon\/Iowa State \u00dcniversitesi.   Iowa State \u00dcniversitesi ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, olas\u0131l\u0131k var oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen bir atomalt\u0131 yap\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ortaya konmas\u0131nda yard\u0131mc\u0131 oldular. Bir fizik ve astronomi profes\u00f6r\u00fc olan James Vary ile konuk biliminsan\u0131 Andrey Shirokov\u2019un birlikte y\u00f6nettikleri uluslararas\u0131 bir ara\u015ft\u0131rma ekibi, yar\u0131-kararl\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6506,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,26],"tags":[],"class_list":["post-6504","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-fizik"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6504","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6504"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6504\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6504"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6504"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6504"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}