{"id":66747,"date":"2025-12-30T20:50:58","date_gmt":"2025-12-30T17:50:58","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=66747"},"modified":"2026-01-05T14:53:17","modified_gmt":"2026-01-05T11:53:17","slug":"vedat-turkalinin-romani-yesilcam-dedikleri-turkiye-ilac-ve-sinema-sektorunden-insan-manzaralari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2025\/12\/30\/vedat-turkalinin-romani-yesilcam-dedikleri-turkiye-ilac-ve-sinema-sektorunden-insan-manzaralari","title":{"rendered":"T\u00fcrkali\u2019nin roman\u0131 &#8220;Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye&#8221;: \u0130la\u00e7 ve sinema sekt\u00f6r\u00fcnden insan manzaralar\u0131"},"content":{"rendered":"<h6><strong>Patika\/ Nalan Mahsereci<\/strong><\/h6>\n<p>T\u00fcrk edebiyat\u0131nda eczane temas\u0131 ve eczac\u0131 karakterlerin izini s\u00fcrerken, \u201cKitap\u00e7\u0131l\u201d sayfalar\u0131n\u0131n eski edit\u00f6r\u00fc ve k\u00f6\u015feyazar\u0131 dostum \u00d6zer Or, Vedat T\u00fcrkali\u2019nin <em>Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye<\/em> roman\u0131n\u0131n ana karakterlerinden Z\u00fcht\u00fc Bey\u2019den s\u00f6z etti. Z\u00fcht\u00fc Bey ile ideolojik kar\u015f\u0131tl\u0131k i\u00e7inde i\u015flenerek roman\u0131 ta\u015f\u0131yan karakterlerden biri de gen\u00e7 bir eczac\u0131yd\u0131: Fuat.<\/p>\n<p>Vedat T\u00fcrkali 1986\u2019da yay\u0131mlanan <em>Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye<\/em>\u2019yi \u201c\u00e7ok sevdi\u011fi\u201d romanlar\u0131 aras\u0131na yerle\u015ftiriyor. Vedat T\u00fcrkali\u2019nin kendisi, Y\u0131lmaz G\u00fcney, T\u00fcrkan \u015eoray, Onat Kutlar, Ertem G\u00f6re\u00e7, Nadir Nadi, Eczac\u0131ba\u015f\u0131 karde\u015fler gibi ger\u00e7ek hayatta bildi\u011fimiz pek \u00e7ok ki\u015fi ve kurumun birer \u201ctip\u201d haline gelmi\u015f temsillerini i\u00e7eren roman\u0131 T\u00fcrkali, \u201cGrevdeki bir ila\u00e7 fabrikas\u0131n\u0131n kap\u0131s\u0131nda, gece yar\u0131s\u0131 karanl\u0131\u011f\u0131nda ya\u015fam\u0131n\u0131 yitiren ila\u00e7 i\u015f\u00e7isi Hasan Ate\u015f\u2019in an\u0131s\u0131na\u201d atfetmi\u015f.<\/p>\n<p><em>Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye <\/em>roman\u0131 \u00fc\u00e7 ana karakter etraf\u0131nda geli\u015fir: Film montajc\u0131s\u0131 Refik, senarist G\u00fcnd\u00fcz ve Refik\u2019in babas\u0131 eczac\u0131 Z\u00fcht\u00fc Bey. \u00dc\u00e7 ana karakterin g\u00f6z\u00fcnden anlat\u0131lan b\u00f6l\u00fcmlerle ilerlerken, Ye\u015fil\u00e7am\u2019\u0131n mutfa\u011f\u0131na, sol \u00e7evrelerdeki tart\u0131\u015fmalara ve ila\u00e7 sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn yap\u0131sal sorunlar\u0131na dalar\u0131z. Yazar karakterlerini uzun betimlemelerle de\u011fil, davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131, kendi kendileriyle ve ba\u015fkalar\u0131yla konu\u015fmalar\u0131n\u0131, \u00e7eli\u015fkilerini ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerini sergileyerek kurar. T\u00fcrkali\u2019nin romanlar\u0131na a\u015fina olanlar bilirler ki, onun romanlar\u0131nda bireysel olanla toplumsal\/siyasal\/ tarihsel olan kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fimleriyle ele al\u0131n\u0131r. \u0130\u00e7\/d\u0131\u015f \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 ve karma\u015falar\u0131 i\u00e7inde resmetti\u011fi; idealle\u015ftirmeden, hatalar\u0131, zay\u0131fl\u0131klar\u0131 ve \u00e7eli\u015fkileriyle ger\u00e7ek\u00e7i bi\u00e7imde resmetti\u011fi t\u00fcm kahramanlar\u0131; s\u0131n\u0131fsal konumlar\u0131n\u0131n, T\u00fcrkiye\u2019nin siyasi, ekonomik, tarihsel ve sosyolojik ba\u011flam\u0131n\u0131n ve elbette d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015flerinin ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u0130ki benzemez eczac\u0131<em><br \/>\n<\/em><\/strong><em>Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye<\/em> roman\u0131n\u0131n benim i\u00e7in \u00e7arp\u0131c\u0131 yanlar\u0131ndan biri, eczac\u0131l\u0131k mesle\u011fi temelinde ideolojik bir kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 da anlatmas\u0131d\u0131r. Bu kar\u015f\u0131tl\u0131k Z\u00fcht\u00fc Bey ile Fuat aras\u0131nda somutla\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Z\u00fcht\u00fc Bey, Balkan Sava\u015f\u0131 sonras\u0131 \u0130stanbul\u2019a gelmi\u015f, f\u0131rsatlar\u0131 iyi de\u011ferlendirip gayrim\u00fcslimlerin mal-m\u00fclklerine kolay yoldan konmu\u015f bir ailenin \u00e7ocu\u011fudur. Almanya\u2019da kimya e\u011fitimi alm\u0131\u015f, T\u00fcrkiye\u2019ye d\u00f6nerek eczac\u0131l\u0131k e\u011fitimine devam etmi\u015ftir. \u0130n\u00f6n\u00fc d\u00f6neminin ideolojisini sorgulamadan benimsemi\u015f, partilerden ziyade \u201cdevletine ba\u011fl\u0131\u201d olmay\u0131 temel ilke sayan, dar ufuklu bir karakterdir. Kom\u00fcnizmden nefret eder, Hitler\u2019i \u201cyurtsever\u201d bulur; de\u011fi\u015fen d\u00fcnyay\u0131 ve toplumsal ili\u015fkileri anlamakta zorlan\u0131r.<\/p>\n<p>Gen\u00e7li\u011finden itibaren kafas\u0131n\u0131 \u00e7evirdi\u011fi her yerde d\u00f6lleyecek tavuk g\u00f6ren bir horoz gibi davranm\u0131\u015ft\u0131r; art\u0131k kart bir zamparad\u0131r. Hayat\u0131nda hep ikinci, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kad\u0131nlar olmu\u015ftur. Onlara ev a\u00e7ar, maddi vd. sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zer, metresleri yapar. Parayla ya da korkutarak \u00f6rtbas etti\u011fi \u201cili\u015fkiler\u201d de ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Kad\u0131nlara, \u00e7ocuklar\u0131na ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na tahakk\u00fcmle yakla\u015f\u0131r; kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131l\u0131\u011fa, e\u015fitli\u011fe, dinlemeye-anlamaya dayal\u0131 bir ileti\u015fim kuramaz. \u0130la\u00e7 piyasas\u0131ndaki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden, sanayi \u00fcretimi ila\u00e7lar\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131ndan ve eczanelerin \u201ctekel bayisi\u201dne d\u00f6nmesinden \u015fik\u00e2yet etse de, bu d\u00fczenin arkas\u0131ndaki s\u0131n\u0131fsal ve ekonomik ili\u015fkileri sorgulamaz. \u0130lac\u0131n meta haline gelmesinden rahats\u0131zl\u0131k duyar gibi g\u00f6r\u00fcnse de as\u0131l derdi kendi al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131n ve otoritesinin sars\u0131lmas\u0131 gibidir.<\/p>\n<p>Z\u00fcht\u00fc Bey\u2019in d\u00fcnyaya bak\u0131\u015f\u0131ndaki darl\u0131k ve ilkellikler; kalp krizi ge\u00e7irip hastaneye yatt\u0131\u011f\u0131nda eczanenin ba\u015f\u0131na ge\u00e7ecek, k\u0131z\u0131n\u0131n arkada\u015f\u0131 devrimci Fuat ile benzemezli\u011fiyle iyice belirginle\u015fir. Fuat g\u00fcler y\u00fcz\u00fc, candanl\u0131\u011f\u0131, sakinli\u011fi, tatl\u0131 dillili\u011fi, insanseverli\u011fi, cin gibi akl\u0131, i\u015fbitiricili\u011fiyle; herkesi, her \u015feyi \u015f\u0131p diye tahlil edip, g\u00fczellikle idare etmesiyle; kimseye tepeden bakmamas\u0131, halk\u00e7\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131yla; sanattan siyasete her konuda sohbet edebilecek entelekt\u00fcelli\u011fiyle; kar\u015f\u0131s\u0131ndakinin akl\u0131na, kalbine netlikle dokunan s\u00f6zleriyle; her daim eczac\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmelerinin i\u00e7inde olmas\u0131yla, ilac\u0131n s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131yla, s\u00f6m\u00fcr\u00fc \u00e7ark\u0131n\u0131 k\u0131rmak i\u00e7in bir \u015feyler yapma \u00e7abas\u0131yla Z\u00fcht\u00fc Bey\u2019den apayr\u0131 bir karakterdir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkali, bu iki eczac\u0131 aras\u0131ndaki fark\u0131 yaln\u0131z ideolojik d\u00fczlemde de\u011fil, g\u00fcndelik pratikler \u00fczerinden de g\u00f6sterir. Z\u00fcht\u00fc Bey\u2019in hastalarla kurdu\u011fu ili\u015fki buyurgan ve mesafeliyken, Fuat\u2019\u0131n yakla\u015f\u0131m\u0131 e\u015fitlik\u00e7i ve dayan\u0131\u015fmac\u0131d\u0131r. Z\u00fcht\u00fc Bey, kad\u0131n eczac\u0131lar\u0131n say\u0131ca artmas\u0131ndan rahats\u0131z olurken, Fuat i\u00e7in bu durum do\u011fal ve gerekli bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n<p><strong>\u201c\u0130la\u00e7 Dosyas\u0131\u201d filmi<em><br \/>\n<\/em><\/strong>Romanda \u201c\u0130la\u00e7 Dosyas\u0131\u201d adl\u0131 bir filmin hayata ge\u00e7irilme \u00e7abas\u0131na tan\u0131kl\u0131k ederiz. Yerli ve ucuz ila\u00e7 \u00fcretmek isteyen Doktor Ramiz\u2019in ya\u015fad\u0131klar\u0131, projenin \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktas\u0131n\u0131 olu\u015fturur. Dr. Ramiz, yabanc\u0131 ve yerli ila\u00e7 tekellerinin a\u015f\u0131r\u0131 k\u00e2rlar\u0131n\u0131 k\u0131rmak, halk\u0131n ilaca daha ucuza ula\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak ister. Ancak hammadde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131, tefeciler, b\u00fcrokratik engellerle \u00f6n\u00fc kesilir. K\u00fc\u00e7\u00fck laboratuvarlar birer birer kapan\u0131r ya da b\u00fcy\u00fck sermaye taraf\u0131ndan yutulur; Ramiz\u2019in giri\u015fimi bat\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Bu s\u00fcrecin tan\u0131\u011f\u0131 ve akt\u00f6r\u00fc olan Fuat, ila\u00e7 piyasas\u0131nda yabanc\u0131 tekellere ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve d\u00f6nen oyunlar\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmak i\u00e7in G\u00fcnd\u00fcz ve Refik\u2019i bir film yapmaya ikna eder. <em>\u0130la\u00e7 Dosyas\u0131<\/em>, eczac\u0131lar\u0131n, k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fcreticilerin ve ila\u00e7 i\u015f\u00e7ilerinin m\u00fccadelesini anlatacakt\u0131r. Ancak film projesi de t\u0131pk\u0131 yerli ila\u00e7 giri\u015fimi gibi tehditler, sald\u0131r\u0131lar ve \u015fiddetle engellenir. Z\u00fcht\u00fc Bey\u2019in eczanesinin bombalanmas\u0131, Fuat\u2019\u0131n a\u011f\u0131r yaralanmas\u0131, tehdit telefonlar\u0131 ve takipler, roman\u0131n karanl\u0131k atmosferini derinle\u015ftirir.<\/p>\n<p><em>Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye <\/em>roman\u0131nda, <em>\u0130la\u00e7 Dosyas\u0131<\/em> filmini \u00e7ekebilmek i\u00e7in verilen m\u00fccadele, T\u00fcrkiye\u2019nin ilk grev filmi olan, senaryosu Vedat T\u00fcrkali taraf\u0131ndan yaz\u0131lm\u0131\u015f <em>Karanl\u0131kta Uyananlar<\/em>\u2019\u0131n (1964) ser\u00fcveninin adeta edebi bir temsilidir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkali, <em>Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye<\/em> roman\u0131nda, sinema ile ila\u00e7 sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc paralel kurgulam\u0131\u015ft\u0131r. Ye\u015fil\u00e7am nas\u0131l yabanc\u0131 filmler, d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k, sans\u00fcr ve tefecilik k\u0131skac\u0131nda nefes alam\u0131yorsa; yerli ila\u00e7 \u00fcretimi de yabanc\u0131 tekeller, yerli i\u015fbirlik\u00e7iler ve b\u00fcrokrasi aras\u0131nda bo\u011fulmaktad\u0131r. Her iki alanda da g\u00f6r\u00fcnmeyen emek, en a\u011f\u0131r bedeli \u00f6demektedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Patika\/ Nalan Mahsereci T\u00fcrk edebiyat\u0131nda eczane temas\u0131 ve eczac\u0131 karakterlerin izini s\u00fcrerken, \u201cKitap\u00e7\u0131l\u201d sayfalar\u0131n\u0131n eski edit\u00f6r\u00fc ve k\u00f6\u015feyazar\u0131 dostum \u00d6zer Or, Vedat T\u00fcrkali\u2019nin Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri T\u00fcrkiye roman\u0131n\u0131n ana karakterlerinden Z\u00fcht\u00fc Bey\u2019den s\u00f6z etti. Z\u00fcht\u00fc Bey ile ideolojik kar\u015f\u0131tl\u0131k i\u00e7inde i\u015flenerek roman\u0131 ta\u015f\u0131yan karakterlerden biri de gen\u00e7 bir eczac\u0131yd\u0131: Fuat. Vedat T\u00fcrkali 1986\u2019da yay\u0131mlanan Ye\u015fil\u00e7am Dedikleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":470,"featured_media":66748,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[10376,38,513,10250,510],"tags":[6099,6098,10401,10400],"class_list":["post-66747","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-261-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-patika","category-surekli-bolumler","tag-nalan-mahsereci","tag-patika","tag-vedat-turkali","tag-yesilcam-dedikleri-turkiye"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66747","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/470"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=66747"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66747\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":66809,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66747\/revisions\/66809"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/66748"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=66747"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=66747"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=66747"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}