{"id":67507,"date":"2026-03-31T00:00:36","date_gmt":"2026-03-30T21:00:36","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=67507"},"modified":"2026-03-27T16:39:50","modified_gmt":"2026-03-27T13:39:50","slug":"mizahla-direnmek-direnmelerin-en-guzeli-yildirim-bolge-kadinlar-kogusu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2026\/03\/31\/mizahla-direnmek-direnmelerin-en-guzeli-yildirim-bolge-kadinlar-kogusu","title":{"rendered":"Mizahla direnmek, direnmelerin en g\u00fczeli  Y\u0131ld\u0131r\u0131m B\u00f6lge Kad\u0131nlar Ko\u011fu\u015fu"},"content":{"rendered":"<p><strong> <span class=\"fontstyle0\">Nal\u00e2n Mahsereci<\/span> <\/strong><\/p>\n<p>\u201c<em>Efsunu gandi \/ \u015funu bilmem zemazem \/ bab\u0131l\u0131 \u015feydi, bab\u0131l\u0131 neydi \/ \u015fimdi bunu bilmem zemazem\u201d<\/em><\/p>\n<p>Sevgi ranzas\u0131nda amuda kalkm\u0131\u015f, bu tekerlemeyi s\u00f6yl\u00fcyor. Komedi oyunundan sahne de\u011fil bu, Ankara S\u0131k\u0131y\u00f6netim Komutanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 hapishanede ya\u015fan\u0131yor. \u0130zciyken \u00f6\u011frendi\u011fi tekerlemeye tahliye duas\u0131 demi\u015f. Cezaevini y\u00f6neten komutanlar, tahliye umudu do\u011furacak \u015fekilde konu\u015fuyor bir s\u00fcredir. Ama hi\u00e7 tahliye yok, tersine yeni tutuklularla art\u0131yor ko\u011fu\u015fun n\u00fcfusu. D\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kma umudunun duvara toslamas\u0131n\u0131n y\u0131lg\u0131nl\u0131\u011fa yol a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 biliyorlar. Ama\u00e7lad\u0131klar\u0131 da bu. Sevgi umutla oynayan otoritenin oyununu ciddiye almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermek istiyor; kendi oyununu icat ediveriyor: \u201ctahliye duas\u0131\u201d.<\/p>\n<p>Buras\u0131 Y\u0131ld\u0131r\u0131m B\u00f6lge Kad\u0131nlar Ko\u011fu\u015fu. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc bir anayasayla sonu\u00e7lanan, d\u00fc\u015f\u00fcncelerin \u00f6zg\u00fcrce ifade edilmesine, \u00f6rg\u00fctlenmesine yol veren 27 May\u0131s 1960 ihtilalinin aksine, 27 May\u0131s sonras\u0131nda \u00f6zellikle sola, devrimci aray\u0131\u015flara ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcncelere a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f insanlar\u0131 k\u0131ymak, siyasi yap\u0131lar\u0131 ortadan kald\u0131rmak, d\u00fc\u015f\u00fcnceleri budamak i\u00e7in yap\u0131lan 12 Mart 1971 darbesinin kad\u0131nlar\u0131 toplad\u0131\u011f\u0131 askeri hapishane.<\/p>\n<p>Sevgi Soysal birinde kimliksiz gezdi\u011fi sudan bahanesiyle, di\u011ferinde ise muhbirlerin \u201corduya hakaret etti\u011fi\u201d y\u00f6n\u00fcndeki ifadeleriyle iki ayr\u0131 kez getirildi buraya. 1971 yaz\u0131n\u0131 ve 1972 ilkbahar\u0131n\u0131\/yaz\u0131n\u0131 burada tutuklu ge\u00e7irdi. Cezas\u0131 kesinle\u015ftikten sonra Merkez Cezaevi\u2019ne al\u0131nacak ve sonra Nev\u015fehir ve Adana\u2019ya s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderilecek. Sonradan ilk tutuklan\u0131\u015f\u0131n\u0131n, memuriyetinden at\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00fcretilmi\u015f bir bahane oldu\u011fu kan\u0131s\u0131na varacak. \u00d6yle ya, TRT sol d\u00fc\u015f\u00fcnceli ayd\u0131nlar\u0131n ilk temizlenmesi gereken devlet kurumlar\u0131ndan.<\/p>\n<p>Sevgi Soysal Y\u0131ld\u0131r\u0131m B\u00f6lge Kad\u0131nlar Ko\u011fu\u015fu\u2019ndaki cezaevi an\u0131lar\u0131n\u0131, 1976 y\u0131l\u0131nda <em>Politika<\/em> gazetesinde dizi halinde yay\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. Sonradan kitapla\u015facak an\u0131lar\u0131n kaleme al\u0131n\u0131\u015f\u0131n\u0131, ilk yay\u0131mlan\u0131\u015f mecras\u0131 belirler: Her biri 3-4 kitap sayfas\u0131ndan olu\u015fan 44 ayr\u0131 b\u00f6l\u00fcm. Fa\u015fizan bir bask\u0131 d\u00f6nemine en karanl\u0131k ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 yerden, hapishane i\u00e7inden bakan her bir b\u00f6l\u00fcm, bazen bir insan\u0131, bazen bir olay\u0131 ya da durumu anlatmaya ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r; b\u00fct\u00fcn halinde s\u00fcrecin genel manzaras\u0131n\u0131 sunar.<\/p>\n<p>Soysal an\u0131lar\u0131nda, s\u0131k\u0131y\u00f6netimin keyfi fa\u015fizan uygulamalar\u0131n\u0131 hicveder. \u201cMe\u015fgul Melahat\u201dtan s\u00f6z eder \u00f6rne\u011fin: Pavyona giden \u00e7ak\u0131rkeyf bir astsubay, zengin bir m\u00fc\u015fteriyle mesai halindeyken kendisine y\u00fcz vermeyen konsomatris Melahat\u2019\u0131 siyasi su\u00e7lu g\u00f6stererek tutuklatm\u0131\u015ft\u0131r. Say\u0131ma naylon geceli\u011fiyle gelen, pencereden erlere g\u00f6bek atan, \u201ckom\u00fcnistlerin aras\u0131na at\u0131ld\u0131\u011f\u0131na\u201d dertlenen Melahat, gardiyanl\u0131k yapan polislere kendisine nas\u0131l davranacaklar\u0131n\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131r.<\/p>\n<p>Soysal\u2019\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131 sadece i\u00e7erisi de\u011fildir; devrimci gen\u00e7leri ve sol d\u00fc\u015f\u00fcnceli ayd\u0131nlar\u0131 tutuklamak i\u00e7in s\u00fcrek avla\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen d\u0131\u015far\u0131s\u0131d\u0131r da. Radyo ve televizyonlarda okunan tutuklama listeleri, bask\u0131nlar, ev aramalar\u0131, pusular, muhbir vatanda\u015f ifadeleri vb., korkuyu, tedirginli\u011fi g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n ola\u011fan bir par\u00e7as\u0131 haline getirmi\u015ftir, deh\u015fetin boyutu g\u00fcnbeg\u00fcn artmaktad\u0131r. Ko\u011fu\u015flarda, Mahirlerin K\u0131z\u0131ldere\u2019de k\u0131st\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 gerilimi, katledilmelerinin ve\u00a0 Denizlerin idam\u0131n\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 derin yas\u0131 tutuklularla birlikte bize de ya\u015fat\u0131r Soysal.<\/p>\n<p>\u0130lk tutukluluk d\u00f6nemini Y\u0131ld\u0131r\u0131m B\u00f6lge\u2019nin \u201csosyalist d\u00f6nemi\u201d olarak anacakt\u0131r. \u0130kinci tutukluluk d\u00f6neminde, eziyetin dozu \u00e7ok artm\u0131\u015ft\u0131r; \u00e7ay demlemek gibi en k\u00fc\u00e7\u00fck keyiflere bile yasak getirmeler, kitaplar\u0131 s\u0131n\u0131rl\u0131 vermeler, dayakla tehdit etmeler, i\u015fkenceden ge\u00e7irmeler vard\u0131r art\u0131k. Tutuklular\u0131n stat\u00fcleri de \u201cerlikle\u201d tan\u0131mlanmaktad\u0131r. \u201cEr-tutuklu\u201d olarak, \u00fcstlerinin emirlerine itaat etmeleri beklenmektedir. \u201cBizi er saymakla, ordu mevcuduna tutuklu say\u0131s\u0131 kadar anar\u015fist katm\u0131\u015f oluyorlar. Anar\u015fist b\u00f6l\u00fc\u011f\u00fc s\u0131raya ge\u00e7!\u201d<\/p>\n<p>Hiciv sadece bir yaz\u0131 \u00fcslubu de\u011fil, davran\u0131\u015f \u00fcslubudur da Soysal i\u00e7in. Bask\u0131lara, oyunla, dalga ge\u00e7erek, \u015fakaya vurarak, ne\u015felerini korumaya \u00e7al\u0131\u015farak yan\u0131tlar \u00fcretirler ko\u011fu\u015fda\u015flar\u0131yla. Mizah ve alayc\u0131l\u0131k, onlar\u0131 zapturapt alt\u0131nda tutmaya, her y\u00f6nden i\u015fgal etmeye \u00e7al\u0131\u015fan bask\u0131c\u0131 y\u00f6netim kar\u015f\u0131s\u0131nda, i\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131nda boyun e\u011fmeyen korunakl\u0131 bir alan in\u015fa etmek ve ona sahip \u00e7\u0131kmak i\u00e7indir.<\/p>\n<p>\u201cBir koyversek, ko\u011fu\u015fta a\u011f\u0131ttan ve yeisten ge\u00e7ilmeyecek. B\u0131rakm\u0131yoruz. \u0130\u015fkence bile \u015faka konusu oluyor. Evet, i\u015fkence bile. Onlara ad tak\u0131yoruz. \u0130\u015fkenceden gelenlere. DEVOS. K\u0131zlara edilen k\u00fcf\u00fcrlerin en incesi \u2018orospu\u2019, ge\u00e7tikleri muamele de malum, hop isim haz\u0131r: DEV-OS: Devrimci Orospular \u00d6rg\u00fct\u00fc.\u201d Siyasi fikirler edinmi\u015f, \u00f6rg\u00fctlenmi\u015f, soka\u011fa \u00e7\u0131km\u0131\u015f, eylemlere kar\u0131\u015fm\u0131\u015f bir kad\u0131n, egemen erkeklerin g\u00f6z\u00fcnde ba\u015fka ne olabilir ki? A\u015fa\u011f\u0131lama ama\u00e7l\u0131 k\u00fcf\u00fcrler bile mizahla tersy\u00fcz edilir.<\/p>\n<p>D\u0131\u015far\u0131da fellik fellik \u00f6rg\u00fct pe\u015fine d\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcrken, kad\u0131n ko\u011fu\u015flar\u0131ndan yeni \u00f6rg\u00fctler do\u011fmaktad\u0131r. DEVOS\u2019un yan\u0131 s\u0131ra Yeralt\u0131 \u00d6r\u00fcc\u00fcler \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne kat\u0131lanlar, Y\u0131ld\u0131r\u0131m B\u00f6lge\u2019yi \u201cOlgunla\u015fma Enstit\u00fcs\u00fc\u201dne \u00e7evirecek kadar yo\u011fun bi\u00e7imde \u00f6rg\u00fc \u00f6rmektedir. Hem de i\u00e7eriye sokulmas\u0131 kesinlikle yasak olan \u015fi\u015flerle! Havaland\u0131rmada, ortal\u0131\u011f\u0131 teneff\u00fcse \u00e7\u0131km\u0131\u015f \u00e7ocuklar gibi \u015fenlendiren Abdullah \u00d6rg\u00fct\u00fc mensubu gen\u00e7 k\u0131zlar vard\u0131r bir de\u2026 \u00d6\u011fretmen okulundan arkada\u015flar\u0131 Abdullah\u2019la mektupla\u015fmalar\u0131nda, politik kitaplardan al\u0131nt\u0131lar yapm\u0131\u015flard\u0131r. \u00d6yleyse \u00f6rg\u00fctt\u00fcrler; hem de en az\u0131l\u0131s\u0131ndan.<\/p>\n<p>Sevgi Soysal\u2019\u0131n herhangi bir \u00f6rg\u00fctten olmay\u0131\u015f\u0131, ba\u011f\u0131ms\u0131z akl\u0131 ve vicdan\u0131yla hareket etmesi, insan haysiyetini temel bir de\u011fer olarak savunmas\u0131, ortak belirlenen tutumlara uymas\u0131, hangi \u00f6rg\u00fctten olursa olsun t\u00fcm kad\u0131nlarla kurdu\u011fu s\u0131cak ve dayan\u0131\u015fmac\u0131 ili\u015fki onu ko\u011fu\u015f s\u00f6zc\u00fcs\u00fc yapacakt\u0131r. Ama g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc yanl\u0131\u015flar kar\u015f\u0131s\u0131nda sesiz kalacak biri de\u011fildir Soysal: Siyasi tutuklular aras\u0131nda hapse d\u00fc\u015fme nedeninin bir hiyerar\u015fi olu\u015fturmas\u0131na; \u00f6l\u00fcm\u00fcn y\u00fcceltilmesindeki tehlikelere; \u00f6l\u00fcleri olan \u00f6rg\u00fctlerle \u00f6l\u00fcleri olmayan \u00f6rg\u00fctler aras\u0131nda ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n olu\u015fmas\u0131na, i\u015fkenceye direnme \u00f6vg\u00fclerinin \u00fcst\u00fcn insan ideolojisine y\u00f6nelme riskine dikkat \u00e7eker. Kitaplardan okunanlar\u0131n ezbere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesini; d\u00fc\u015f\u00fcncelerin dinsel bir inan\u0131\u015f haline getirilmesini ele\u015ftirir. \u00d6rg\u00fctlerin kendi \u00fcyelerine tek tip davran\u0131\u015f\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnceyi, savunmay\u0131 hatta k\u0131yafeti dayatmas\u0131n\u0131 yad\u0131rgar. Kad\u0131n tutuklular\u0131n nas\u0131l davran\u0131p ne yapaca\u011f\u0131na, erkek ko\u011fu\u015flar\u0131ndan g\u00f6nderilen kimi buyruklar\u0131n y\u00f6n vermesini de iyice abes bulur.<\/p>\n<p>Ko\u011fu\u015ftaki tart\u0131\u015fmalarda zaman zaman birbirine giren farkl\u0131 \u00f6rg\u00fctlerden kad\u0131nlar\u0131 birle\u015ftirebilen unsurlardan biri de birlikte g\u00fclmektir. G\u00fclmek bir direni\u015f stratejisi olarak, kollektifli\u011fin ve dayan\u0131\u015fman\u0131n harc\u0131 olur.<\/p>\n<p><strong>&#8211; <span class=\"fontstyle0\">Y\u0131ld\u0131r\u0131m B\u00f6lge Kad\u0131nlar Ko\u011fu\u015fu, Sevgi Soysal, \u0130leti\u015fim Yay\u0131nlar\u0131, 11. bask\u0131, Kas\u0131m 2025, 229.<\/span><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nal\u00e2n Mahsereci \u201cEfsunu gandi \/ \u015funu bilmem zemazem \/ bab\u0131l\u0131 \u015feydi, bab\u0131l\u0131 neydi \/ \u015fimdi bunu bilmem zemazem\u201d Sevgi ranzas\u0131nda amuda kalkm\u0131\u015f, bu tekerlemeyi s\u00f6yl\u00fcyor. Komedi oyunundan sahne de\u011fil bu, Ankara S\u0131k\u0131y\u00f6netim Komutanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 hapishanede ya\u015fan\u0131yor. \u0130zciyken \u00f6\u011frendi\u011fi tekerlemeye tahliye duas\u0131 demi\u015f. Cezaevini y\u00f6neten komutanlar, tahliye umudu do\u011furacak \u015fekilde konu\u015fuyor bir s\u00fcredir. Ama hi\u00e7 tahliye [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":470,"featured_media":67508,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[10479,38,513,10250,510],"tags":[6099,6098,10503,10502],"class_list":["post-67507","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-264-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-patika","category-surekli-bolumler","tag-nalan-mahsereci","tag-patika","tag-sevgi-soysal","tag-yildirim-bolge-kadinlar-kogusu"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67507","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/470"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=67507"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67507\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":67509,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67507\/revisions\/67509"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/67508"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=67507"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=67507"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=67507"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}