{"id":9160,"date":"2004-07-01T02:00:03","date_gmt":"2004-06-30T23:00:03","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=9160"},"modified":"2017-05-16T22:46:48","modified_gmt":"2017-05-16T19:46:48","slug":"uluslararasi-kazi-arastirma-ve-arkeometri-sempozyumu-ve-turkiyenin-tarihoncesinden-bir-kesit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2004\/07\/01\/uluslararasi-kazi-arastirma-ve-arkeometri-sempozyumu-ve-turkiyenin-tarihoncesinden-bir-kesit","title":{"rendered":"Uluslararas\u0131 Kaz\u0131, Ara\u015ft\u0131rma ve Arkeometri Sempozyumu ve T\u00fcrkiye\u2019nin tarih\u00f6ncesinden bir kesit"},"content":{"rendered":"

2003 y\u0131l\u0131 kaz\u0131 ve arkeolojik ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n de\u011ferlendirildi\u011fi Uluslararas\u0131 Kaz\u0131, Ara\u015ft\u0131rma ve Arkeometri Sempozyumu\u2019nda 251\u00a0 bildiri sunuldu. 1979 y\u0131l\u0131ndaki ilk sempozyumda 38 bildirinin sunuldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, T\u00fcrkiye arkeolojisinin en az\u0131ndan ara\u015ft\u0131rma say\u0131lar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan 6 kat b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc s\u00f6ylenebilir. Ancak kaz\u0131 ve ara\u015ft\u0131rma alanlar\u0131n\u0131 haritaya yerle\u015ftirdi\u011fimizde, T\u00fcrkiye co\u011frafyas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcyle ayn\u0131 oranda olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliriz. T\u00fcrkiye\u2019nin arkeolojik envanterinde h\u00e2l\u00e2 b\u00fcy\u00fck bo\u015fluklar var.<\/em><\/p>\n

Berkay Din\u00e7er
\n<\/strong>\u0130stanbul \u00dcniversitesi Arkeoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc Y\u00fckseklisans \u00f6\u011frencisi<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de d\u00fczenlenen bilimsel etkinlikler i\u00e7inde \u00e7ok \u00f6nemli bir yere sahip ve art\u0131k gelenekselle\u015fmi\u015f olan Uluslararas\u0131 Kaz\u0131, Ara\u015ft\u0131rma ve Arkeometri Sempozyumu\u2019nun 26.\u2019s\u0131 24-28 May\u0131s 2004 tarihlerinde, Konya\u2019da, Sel\u00e7uk \u00dcniversitesi\u2019nin ev sahipli\u011finde ger\u00e7ekle\u015ftirildi. 1979 y\u0131l\u0131nda 38 bildirinin sunuldu\u011fu ve o y\u0131ldan sonra kesintisiz olarak her y\u0131l yap\u0131lan sempozyumun bu y\u0131lki program\u0131nda 251 bildiri vard\u0131. Bu rakamdan yola \u00e7\u0131karak, T\u00fcrkiye arkeolojisinin son 25 y\u0131lda en az\u0131ndan ara\u015ft\u0131rma say\u0131lar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan 6 kat b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyebiliriz. 2003 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye topraklar\u0131nda 97 y\u00fczey ara\u015ft\u0131rmas\u0131 ve 235 kaz\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Ancak kaz\u0131 ve ara\u015ft\u0131rma alanlar\u0131n\u0131 bir haritaya yerle\u015ftirdi\u011fimizde, T\u00fcrkiye\u2019nin arkeolojik ara\u015ft\u0131rma say\u0131s\u0131n\u0131n, co\u011frafyas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcyle ayn\u0131 oranda \u00e7ok olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliriz.<\/p>\n

G\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131nda, ilgi yo\u011fun bir bi\u00e7imde uygarl\u0131\u011f\u0131n do\u011fdu\u011fu topraklara, dolay\u0131s\u0131yla T\u00fcrkiye\u2019nin ge\u00e7mi\u015fine de y\u00f6neliyor. T\u00fcrkiye\u2019de de insanlar, Anadolu\u2019nun k\u00fclt\u00fcr tarihine merak duymaya ba\u015flad\u0131. Ama g\u00fcn\u00fcm\u00fczde topraklar\u0131m\u0131z\u0131n, en az\u0131ndan tarih\u00f6hcesi arkeolojisiyle ilgili olarak hakk\u0131nda hi\u00e7bir \u015fey bilmedi\u011fimiz b\u00f6lgeleri, hakk\u0131nda \u201caz \u00e7ok\u201d bilgi sahibi oldu\u011fumuz b\u00f6lgelerinden \u00e7ok daha fazla. Evrim s\u00fcrecinde Afrika\u2019dan yola \u00e7\u0131k\u0131p t\u00fcm d\u00fcnyaya yay\u0131lan atalar\u0131m\u0131z\u0131n ilk u\u011frad\u0131\u011f\u0131 yerlerden biri olan T\u00fcrkiye\u2019de, Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019dan Osmanl\u0131\u2019ya kadar k\u00fclt\u00fcr tarihinin t\u00fcm s\u00fcre\u00e7leri hakk\u0131nda ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgiye sahip oldu\u011fumuz tek bir b\u00f6lge bile yok. Co\u011frafyam\u0131zla ilgili olarak bug\u00fcn sahip oldu\u011fumuz arkeolojik bilgiler, k\u00fclt\u00fcrlerin kronolojik ve mek\u00e2nsal ili\u015fkilerini tamam\u0131yla a\u00e7\u0131klamaktan ne yaz\u0131k ki uzak.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019nin Do\u011fa Tarihi
\n<\/em><\/strong><\/p>\n

\"\"
G\u00f6bekli Tepe’de bulunan, M\u00d6 8. biny\u0131la tarihlenen aslan motifli dikilita\u015f.<\/figcaption><\/figure>\n

Bursa\u2019da bulunan ve Ankara \u00dcniversitesi\u2019nden bir ekip taraf\u0131ndan kaz\u0131s\u0131 ge\u00e7ekle\u015ftirilen Pa\u015falar adl\u0131 fosil yata\u011f\u0131, Miosen D\u00f6nem\u2019in ilk yar\u0131s\u0131na, yani 15 milyon \u00f6ncesine tarihlenmekte. Pa\u015falar\u2019da yap\u0131lan kaz\u0131larda, bu d\u00f6nemde tropik\/yar\u0131-tropik, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Hindistan\u2019\u0131nkine benzeyen \u00e7evresel ko\u015fullarda ya\u015fam\u0131\u015f; Avrupa, Asya, Afrika ve Kuzey Amerika\u2019daki fosillerle benzerlik g\u00f6steren 58 t\u00fcre ait hayvan fosili bulundu. Bunlar\u0131n i\u00e7inde belki de en \u00f6nemlileri, o d\u00f6nemde ya\u015fam\u0131\u015f olan hominoid t\u00fcrlerinin fosilleri. Miosen D\u00f6nem\u2019de Bitlis Okyanusu\u2019nun kapanmas\u0131yla birlikte, hominoidlerin de Afrika\u2019dan Anadolu\u2019ya g\u00f6\u00e7 etmesi olanakl\u0131 olmu\u015ftu.<\/p>\n

\u00c7ank\u0131r\u0131\u2019da bulunan \u00c7orakyerler fosil yata\u011f\u0131 ise, Miosen D\u00f6nem sonlar\u0131na, 7.5 milyon y\u0131l \u00f6ncesine tarihleniyor ve burada da hominoid fosilleri var. Bu fosil yata\u011f\u0131n\u0131n \u00fczerine in\u015fa edilen \u00e7ok katl\u0131 bir bina, do\u011fa tarihimizin nas\u0131l tahrip edildi\u011finin de bir g\u00f6stergesi. T\u00fcm d\u00fcnyada hominoid fosilleri bar\u0131nd\u0131ran buluntu yerleri say\u0131ca \u00e7ok azken, T\u00fcrkiye\u2019de bunlar\u0131 i\u00e7eren toplam 4 buluntu yerinin olmas\u0131; bu topraklar\u0131n do\u011fa tarihinin de b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Ancak T\u00fcrkiye\u2019de bu konuya g\u00f6sterilen ilgi yeterli de\u011fil. T\u00fcrkiye\u2019nin hen\u00fcz bir ulusal do\u011fa tarihi m\u00fczesi yok, bu \u00f6nemli buluntular arkeoloji m\u00fczelerinde, kendilerine ayr\u0131lan ufak vitrinlerde sergilenebiliyor. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde insan\u0131n do\u011fa \u00fczerindeki olumsuz etkileri artt\u0131k\u00e7a, ge\u00e7mi\u015fte nelerin oldu\u011funu anlayabilmek de, \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretmek a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6neme sahip.<\/p>\n

Paleolitik \u00c7a\u011f<\/strong>
\n<\/em>T\u00fcrkiye\u2019de uzun y\u0131llard\u0131r disiplinli bir \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen ve Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019a ait tabakalar\u0131n g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 en \u00f6nemli kaz\u0131, \u015f\u00fcphesiz\u00a0 Karain Ma\u011faras\u0131 (Antalya) Kaz\u0131s\u0131. 2003 y\u0131l\u0131nda Karain Ma\u011fras\u0131\u2019n\u0131n E ve B g\u00f6zlerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Ge\u00e7en y\u0131l Karain Ma\u011faras\u0131\u2019ndaki en \u00f6nemli ke\u015fif, Alt Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019dan Orta Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019a ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemine ait tabakalarda kalker aletlerin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131yd\u0131. Kalker, Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019da yayg\u0131nca kullan\u0131lm\u0131\u015f bir hammadde de\u011fil. Dolay\u0131s\u0131yla bu t\u00fcr bir i\u015fleyimin fark edilmesi de olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7. Bu i\u015fleyimdeki aletler, \u00e7o\u011funlukla Clacton ve Tayac y\u00f6ntemlerine g\u00f6re yap\u0131lm\u0131\u015f yongalardan olu\u015fuyor.<\/p>\n

\u00dc\u00e7a\u011f\u0131zl\u0131 Ma\u011faras\u0131\u2019nda (Hatay) ger\u00e7ekle\u015ftirilen kaz\u0131larda ise, Orta Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019dan \u00dcst Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019a ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemine ait tabakalar a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Yakla\u015f\u0131k 28-44 biny\u0131l \u00f6ncesine tarihlenen bu d\u00f6nemde b\u00f6lgede ya\u015fam\u0131\u015f insanlar\u0131n morfolojisi hakk\u0131nda, ne yaz\u0131k ki fazla \u015fey bilinmiyor. \u00dc\u00e7a\u011f\u0131zl\u0131 Ma\u011faras\u0131\u2019nda ya\u015fam\u0131\u015f insanlara ait di\u015f buluntular\u0131ndan anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131yla, bu insanlar bizim t\u00fcr\u00fcm\u00fcz olan Homo sapiens sapiens<\/em>\u2019ler. \u00dc\u00e7a\u011f\u0131zl\u0131 Kaz\u0131lar\u0131, \u00f6zellikle bu d\u00f6neme ait bir insan fosili bulunmas\u0131 amac\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019nin Paleolitik \u00c7a\u011f a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir potansiyeli olmas\u0131na kar\u015f\u0131n, ne yaz\u0131k ki, bu d\u00f6nemi yeterince iyi ara\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131yor. Paleolitik \u00c7a\u011f buluntular\u0131, \u00e7o\u011funlukla insanlar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 ta\u015f aletler ve \u00e7e\u015fitli hayvan kemiklerinden fazlas\u0131 de\u011fil. Dolay\u0131s\u0131yla bunlar\u0131 anlamak ve pop\u00fclerle\u015ftirmek, g\u00f6rkemli tap\u0131naklar\u0131n, mimari unsurlar\u0131n ve g\u00f6ze ho\u015f gelen \u00e7anak \u00e7\u00f6mleklerin oldu\u011fu Neolitik \u00c7a\u011f ve sonras\u0131ndaki d\u00f6nemlere g\u00f6re \u00e7ok daha zor. T\u00fcrkiye\u2019de arkeologlar aras\u0131nda bile, insan\u0131n insan oldu\u011fu, ge\u00e7mi\u015fin bu en uzun d\u00f6nemiyle fazla ilgilenilmiyor. T\u00fcrkiye arkeolojisinde Paleolitik \u00c7a\u011f\u2019a y\u00f6nelik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n yo\u011funla\u015fmas\u0131 b\u00fcy\u00fck bir ihtiya\u00e7.<\/p>\n

Neolitik \u00c7a\u011f ve sonras\u0131
\n<\/strong><\/em><\/p>\n

\"\"
Karain Ma\u011faras\u0131 kaz\u0131s\u0131ndan bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc.<\/figcaption><\/figure>\n

Son y\u0131llarda medyada en \u00e7ok haberi \u00e7\u0131kan buluntu yerlerinden biri de, G\u00f6bekli Tepe (\u015eanl\u0131urfa). G\u00f6bekli Tepe\u2019de \u00c7anak \u00c7\u00f6mleksiz Neolitik \u00c7a\u011f\u2019a ait bir\u00e7ok yuvarlak yap\u0131 bulundu. Baz\u0131 yap\u0131lar\u0131n \u00e7ap\u0131 25-30 metreyi buluyor. Ge\u00e7en y\u0131l ger\u00e7ekle\u015ftirilen jeomanyetik ara\u015ft\u0131rma, hen\u00fcz kaz\u0131lmayan alanlarda da bu t\u00fcr yap\u0131lar\u0131n bulundu\u011funu g\u00f6sterdi. Bu yap\u0131lar\u0131n duvarlar\u0131nda s\u00fctunlar bulunuyor, merkezlerindeyse 2 adet ba\u011f\u0131ms\u0131z s\u00fctun var. Bu s\u00fctunlar\u0131n \u00fczerinde bazen \u00e7e\u015fitli motifler ya da hayvan betimleri yer al\u0131yor. G\u00f6bekli Tepe\u2019deki bu buluntular, d\u00fcnyan\u0131n bilinen en eski tap\u0131naklar\u0131na ait. G\u00f6bekli Tepe\u2019nin, F\u0131rat ve Dicle Irmaklar\u0131 aras\u0131nda ve Suriye\u2019yi de kapsayan b\u00fcy\u00fck\u00e7e bir b\u00f6lgede \u00f6nemli bir merkez oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n

2003 y\u0131l\u0131nda kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sona erdirilen bir yerle\u015fme olan Musular (Aksaray), \u0130\u00e7 Anadolu\u2019nun da ayr\u0131 bir Neolitik k\u00fclt\u00fcr b\u00f6lgesi oldu\u011funun anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan A\u015f\u0131kl\u0131 H\u00f6y\u00fck\u2019\u00fcn \u00e7ok yak\u0131nlar\u0131nda bulunuyor. A\u015f\u0131kl\u0131 H\u00f6y\u00fck\u2019\u00fcn son evrelerinde ve A\u015f\u0131kl\u0131 H\u00f6y\u00fck terk edildikten sonra, b\u00f6lgede anakaya \u00fczeri yerle\u015fmeler kullan\u0131l\u0131yor (Musular, Gedikba\u015f\u0131, Yellibelen ve Ven 7 gibi). Bunlar bir anlamda A\u015f\u0131kl\u0131\u2019n\u0131n \u201cuydu yerle\u015fimleri\u201d. Musular kaz\u0131s\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6zmeye y\u00f6neldi\u011fi sorunlardan biri de bu de\u011fi\u015fimin nedenleri. Musular\u2019da bulunan yap\u0131lar\u0131n hepsi, ortak kullan\u0131ma y\u00f6nelik \u201c\u00f6zel\u201d yap\u0131lar. Musular\u2019da i\u015flik, \u00e7\u00f6pl\u00fck gibi alanlar da yok. Musular\u2019da obsidiyen i\u015flemeye y\u00f6nelik bir i\u015flik alan\u0131 da bulunmam\u0131\u015f ve bulunan obsidiyen aletler \u00e7o\u011funlukla kullan\u0131lmam\u0131\u015f. Kemik topluluklar\u0131 i\u00e7inde hayvanlar\u0131n kafataslar\u0131 gibi baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmleri bulunmuyor. Yerle\u015fmede bulunan b\u00fcy\u00fck miktardaki kemik topluluklar\u0131 buras\u0131n\u0131n s\u0131\u011f\u0131r av\u0131, av\u0131n kesimi ve payla\u015f\u0131m\u0131yla ilgili i\u015fler i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n

G\u00fcneydo\u011fu ve Orta Anadolu\u2019daki Neolitik \u00e7ekirdekler belli bir a\u015famaya kadar kendi ba\u015flar\u0131na geli\u015ftikten sonra, kom\u015fu b\u00f6lgelerle ili\u015fkiler kurdular. Neolitik ya\u015fam tarz\u0131n\u0131n Avrupa\u2019ya do\u011fru yay\u0131lmas\u0131nda en kritik noktalardan biri de T\u00fcrkiye Trakyas\u0131\u2019yd\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Trakya\u2019da kaz\u0131lan en \u00f6nemli tarih\u00f6hcesi buluntu yeri, A\u015fa\u011f\u0131 P\u0131nar (K\u0131rklareli). Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131llarda kaz\u0131s\u0131na ara verilmesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrken, \u00e7\u0131kan buluntular nedeniyle kaz\u0131ya devam edilmesi karar\u0131 al\u0131nd\u0131. Bu buluntular\u0131n ba\u015f\u0131nda, M\u00d6 6200 y\u0131llar\u0131na tarihlenen bir yap\u0131 geliyor.\u00a0 Bu yap\u0131 kal\u0131n ah\u015fap direklerle yap\u0131lm\u0131\u015f ve kendi i\u00e7inde de k\u00fc\u00e7\u00fck b\u00f6l\u00fcmleri olan 3 b\u00fcy\u00fck b\u00f6lmeden olu\u015fuyor. Bu b\u00f6l\u00fcmlerden birinde, bir dokuma tezg\u00e2h\u0131na ait kal\u0131nt\u0131lar bulundu. Yap\u0131n\u0131n i\u00e7inde \u00e7e\u015fitli depolama birimleri de saptand\u0131. Ah\u015fap ya da deri kaplar\u0131n a\u011fz\u0131n\u0131 kapamak i\u00e7in kullan\u0131labilecek kapamalar, yap\u0131n\u0131n bir yere yollanacak ya da bir yerden gelen \u00fcr\u00fcnler i\u00e7in bir depo oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor. B\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesinin bir nedeni de, depolama \u00fcnitelerinin bir ailenin bir y\u0131lda t\u00fcketebilece\u011finden fazlas\u0131n\u0131 saklayabilecek kadar geni\u015f olmas\u0131. Yap\u0131n\u0131n bir k\u00f6\u015fesinde, 11 adet k\u00fclt kab\u0131 bulundu. \u00dczerine bir nesnenin de oturtabilece\u011fi bu ayakl\u0131 kaplar, bug\u00fcne dek pek bilinmeyen bir k\u00fcltle ilgili.<\/p>\n

Sorunlar<\/strong><\/em>
\nSempozyumu konu edinirken, ara\u015ft\u0131rmalarda ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7lar\u0131n yan\u0131nda, mutlaka T\u00fcrkiye arkeolojisinin sorunlar\u0131na da de\u011finmek gerekiyor. Yasalar gere\u011fi t\u00fcm T\u00fcrkiye\u2019deki arkeolojik ara\u015ft\u0131rmalar K\u00fclt\u00fcr ve Turizm Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n denetimindeyken, \u015f\u00fcphesiz sorunlar deyince, ilk s\u0131ray\u0131 Bakanl\u0131k\u2019la ya\u015fananlar al\u0131yor. Ge\u00e7en y\u0131l pek \u00e7ok kaz\u0131 ekibi, K\u00fclt\u00fcr ve Turizm Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n izinleri geciktirmesinden dolay\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalara ya \u00e7ok ge\u00e7 ba\u015flayabildi, ya da izin gelene kadar \u201ckaz\u0131 sezonu\u201d diyebilece\u011fimiz yaz aylar\u0131 bitti\u011fi i\u00e7in kaz\u0131 yapamad\u0131. \u0130zinlerin gecikmesi art\u0131k kronikle\u015fti. Bu y\u0131l sempozyumda yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalardan da anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131yla; Bakanl\u0131k, kendisini de b\u00fcrokratik olarak zorlayan kaz\u0131 izinleri sorununu \u00e7\u00f6zmenin yolunu, kaz\u0131 say\u0131s\u0131n\u0131 azaltmak olarak g\u00f6r\u00fcyor. Hatta bunu sa\u011flamak i\u00e7in, kat\u0131l\u0131ml\u0131 m\u00fcze kaz\u0131lar\u0131n\u0131n 2006 y\u0131l\u0131na kadar bitirilmesini \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor. Ancak bu sorunu \u00e7\u00f6zmenin \u015fimdilik en makul yolu, izinleri yaln\u0131zca 1 y\u0131ll\u0131k de\u011fil de, \u00f6rne\u011fin 2 ya da 3 y\u0131ll\u0131k olarak vermek. Bu bakanl\u0131k b\u00fcrokrasini de, kaz\u0131 izni i\u00e7in bekleyen bilim insanlar\u0131n\u0131 da bir s\u00fcreli\u011fine rahatlatabilir.<\/p>\n

Bakanl\u0131kla ilgili pek \u00e7ok sorunun temelinde, do\u011fru bir k\u00fclt\u00fcr politikas\u0131n\u0131n saptanamamas\u0131 ve uygulanamamas\u0131 yat\u0131yor. Bakanl\u0131k arkeolojiyi ve bir b\u00fct\u00fcn olarak k\u00fclt\u00fcr tarihini, T\u00fcrkiye halk\u0131na kimlik kazand\u0131ran, onu zenginle\u015ftiren bir unsur olarak de\u011fil de; m\u00fczeye konacak, m\u00fczeyi gezecek turistten gelir elde edilmesini sa\u011flayacak bir sekt\u00f6r olarak g\u00f6r\u00fcyor. Bunun en b\u00fcy\u00fck g\u00f6stergesi, yurtd\u0131\u015f\u0131na ka\u00e7\u0131r\u0131lm\u0131\u015f tarihi eserleri geri getirtmek i\u00e7in a\u015f\u0131r\u0131 d\u00fczeyde \u00e7aba harcanmas\u0131. Oysa buna harcanan \u00f6denek ve \u00e7aban\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc T\u00fcrkiye arkeolojisi i\u00e7in kullan\u0131lsa, bu alandaki \u00f6nemli eksiklikler kapat\u0131labilir.<\/p>\n

\u00d6rne\u011fin, T\u00fcrkiye\u2019de arkeolojinin art\u0131k vazge\u00e7ilemez y\u00f6ntemlerinden biri olan karbon 14 y\u00f6ntemini uygulayan bir laboratuvar yok. B\u00fct\u00fcn kaz\u0131lar, karbon \u00f6rneklerini yurtd\u0131\u015f\u0131na g\u00f6nderiyor. Hatta bu y\u00f6ntemin getirece\u011fi maliyeti kar\u015f\u0131layamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, olduk\u00e7a \u00f6nemli bir \u0130lk Tun\u00e7 \u00c7a\u011f\u0131 yerle\u015fmesi olan K\u00fcll\u00fcoba\u2019n\u0131n (Eski\u015fehir) arkeometrik tarihlemesi bug\u00fcne dek yap\u0131lamad\u0131. Arkeolojiyle ilgili pek \u00e7ok teknolojik geli\u015fme de, T\u00fcrkiye\u2019de yayg\u0131n bi\u00e7imde kullan\u0131lam\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Troia\u2019da (\u00c7anakkale) ge\u00e7en y\u0131l yap\u0131lan jeomanyetik ara\u015ft\u0131rma, neredeyse 130 y\u0131ld\u0131r \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan yerle\u015fmenin ancak y\u00fczde 5\u2019inin kaz\u0131labildi\u011fini ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Pek \u00e7ok buluntu yerinde, uygulamas\u0131 kaz\u0131dan \u00e7ok daha ucuz olan bu t\u00fcr y\u00f6ntemler verimli bir bi\u00e7imde kullan\u0131lm\u0131yor. T\u00fcrkiye arkeolojisinin geli\u015fmesi i\u00e7in teknolojik olanaklar\u0131n yayg\u0131nca kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n yolunu a\u00e7acak bi\u00e7imde, arkeometri \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n kurumsalla\u015fmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

2003 y\u0131l\u0131 kaz\u0131 ve arkeolojik ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n de\u011ferlendirildi\u011fi Uluslararas\u0131 Kaz\u0131, Ara\u015ft\u0131rma ve Arkeometri Sempozyumu\u2019nda 251\u00a0 bildiri sunuldu. 1979 y\u0131l\u0131ndaki ilk sempozyumda 38 bildirinin sunuldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, T\u00fcrkiye arkeolojisinin en az\u0131ndan ara\u015ft\u0131rma say\u0131lar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan 6 kat b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc s\u00f6ylenebilir. Ancak kaz\u0131 ve ara\u015ft\u0131rma alanlar\u0131n\u0131 haritaya yerle\u015ftirdi\u011fimizde, T\u00fcrkiye co\u011frafyas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcyle ayn\u0131 oranda olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliriz. T\u00fcrkiye\u2019nin arkeolojik envanterinde h\u00e2l\u00e2 b\u00fcy\u00fck […]<\/p>\n","protected":false},"author":47,"featured_media":9163,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[43,20,222],"tags":[244,273,597,598,238],"class_list":["post-9160","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-5-sayi","category-arkeoloji","category-tarih","tag-arkeoloji","tag-doga-tarihi","tag-kazi","tag-paleolitik-cag","tag-tarih"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9160","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/47"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9160"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9160\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9163"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9160"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9160"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9160"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}