Ana sayfa Bilim Gündemi Entelektüel bir kültür insanını kaybettik: Güle güle Orhan Koloğlu

Entelektüel bir kültür insanını kaybettik: Güle güle Orhan Koloğlu

1171

Gazeteci, tarihçi ve bürokrat Orhan Koloğlu 17 Nisan Cuma günü hayatını kaybetti. 11 Eylül 1929’da Konya’da, babasının kaymakamlık göreviyle bulunduğu Kadınhanı ilçesinde doğdu. Babası halk arasında “Arap Kaymakam” olarak tanınan, Atatürk döneminde valiliğe kadar yükselmiş, emekli olduktan sonra 1949-1952 yılları arasında Libya başbakanlığı yapmış Sadullah Koloğlu’dur. Ailenin geçmişi Libya’da Kuloğulları olarak bilinen Karaman kökenli bir Türk aşiretine dayanmaktadır. Koloğlu, 2013’te kaybettiğimiz futbolcu, teknik adam, yönetici ve spor yazarı Doğan Koloğlu ile kardeştir.

Orhan Koloğlu, Galatasaray Lisesi’nde ve İstanbul Yüksek Gazetecilik Enstitüsü’nde eğitim gördü. Gazeteciliğe 1947’de başladı. Türkspor, Son Saat, Yeni Sabah, Akşam, Yeni İstanbul, Milliyet, Barış, Aydınlık gibi çeşitli gazetelerde muhabirlik, yazı işleri müdürlüğü, yazarlık yaptı. 1964’ten itibaren Roma, Karaçi, Paris, Londra, Beyrut büyükelçiliklerinde tanıtma ve basın ataşeliği görevlerinde bulundu. Strazburg Üniversitesi’ndeki tarih doktorasını “Fransız Basınında Türk 1470-1815” başlıklı teziyle 1969’da tamamladı. 1972’de Milliyet gazetesinin Almanya baskısı onun yönetiminde başladı. 1974 ve 1978-79 CHP iktidarları döneminde basın yayın genel müdürlüğü yaptı. 1975-1977 yılları arasında CHP’nin uluslararası ilişkiler sekreterliğini yürüttü. Türkiye ve Libya’da çeşitli üniversitelerin gazetecilik ve tarih bölümlerinde dersler verdi. Türkçe ve Osmanlıca dışında Fransızca, İngilizce, İtalyanca, Almanca, Arapça da bilen Koloğlu, Türkiye, Fransa, Almanya, Belçika, İtalya, Arnavutluk, Cezayir, Tunus, Libya, Lübnan, İsrail ve ABD arşivlerinde araştırmalar yaptı ve yayımladı. Gazeteciler Cemiyeti, Sedat Simavi, Yunus Nadi, Afet İnan Sosyal Araştırma ödüllerini aldı.

Çok sayıda dil bilen, uzun yıllar çeşitli ülkelerde görev yapmış, entelektüel bir kültür insanı olarak da tanınan Orhan Koloğlu’nun ilgi ve çalışma alanları oldukça geniştir. Türk basın tarihi, Abdülhamid devri, Osmanlı’da ve Türkiye’de Masonluk, Türk milliyetçiliği, İttihat ve Terakki, Atatürk, Osmanlı son dönemi, cumhuriyet tarihi, Türk Arap ilişkileri eserlerinin başlıca konularını oluşturur. Bunların yanında biyografi yazarlığı da dikkat çeker. Babası Sadullah Koloğlu’nun hayatını konu edinen Arap Kaymakam’ın da aralarında olduğu, Atatürk, Abdülhamid, Enver, Vahdettin, Ecevit, Fikret Mualla, Ahmet Tevfik Paşa, Lawrence’in hayatları üzerine biyografik eserler kaleme almıştır. 91 yıllık ömrüne 90 kitap sığdıran Orhan Koloğlu, Tarih ve Toplum, Popüler Tarih, Atlas Tarih, Toplumsal Tarih gibi dergilerde yakın tarihimizin tartışmalı konularına dair çok sayıda makale yayımlamıştır.