Ana sayfa Antropoloji Modern insanlar, geçmişte en az iki kez Denisovanlar ile çiftleşmişti

Modern insanlar, geçmişte en az iki kez Denisovanlar ile çiftleşmişti

600
PAYLAŞ
Paris Antropoloji Müzesi’nden büstler sergisi.

Çeviren: Bünyamin Tan

Modern insanlar, sadece Neandertallerle değil, aynı zamanda başka bir arkaik insan türü olan gizemli Denisovanlarla da iç içe yaşadılar ve melezleştiler. Modern insanlar ve Denisovan popülasyonları arasındaki genomları karşılaştırmak için geliştirilen yeni bir genom analiz yöntemiyle, araştırmacılar beklenmedik bir şekilde, modern insan ve Denisovan arasındaki karışımın iki ayrı zaman diliminde olduğunu keşfettiler. Yeni keşif, daha önce Denisovanlar ve modern insanlar arasında düşünülenden daha çeşitli bir genetik tarih olduğunu öne sürüyor.

15 Mart’ta Cell’de yayımlanan makalede, Seattle’daki Washington Üniversitesi’nden biliminsanları, Denisovan atalara sahip iki modern insan grubunun -Okyanusya’dan ve Doğu Asya’dan bireyler- genomlarının birbirinden farklı olduğunu ve iki ayrı kere gerçekleşmiş Denisovan katkısı içerdiğini belirttiler.

Denisovan ataların, iki ayrı dalgada modern insanı şekillendirdiğini gösteriyor. © Browning ve diğerleri /Cell

Washington Üniversitesi, Halk Sağlığı Okulu’nda biyoistatistik araştırma profesörü ve çalışmanın başyazarı olan Sharon Browning şunları söylüyor: “Özellikle Papualı bireyler, önemli miktarda Denisovan atalara sahip olan Okyanusyalı bireylerdi. Modern Papualı bireylerin genomlarının yaklaşık yüzde 5’i Denisovan atalarından gelmektedir.”

Araştırmacılar aynı zamanda Denisovan ataların, Asya genelinde, daha az varlık gösterdiğini biliyordu. Varsayım, Asya’daki ataların buraya, Okyanusyalı nüfuslardan göç yoluyla eriştiğiydi. Browning şunları söylüyor: “Fakat Doğu Asyalılarla yapılan bu yeni çalışmada, Güney Asyalılar ve Papualılarda bulamadığımız ikinci bir Denisovan bağı bulduk. Doğu Asyalılar’daki bu Denisovan atalar bağı, kendi içlerinden gelişmiş gibi duruyor.”

Avrupa, Asya, Amerika ve Okyanusya’dan gelen 5600 tam genom dizisini inceledikten ve bunları bilinen Denisovan genomuyla karşılaştırdıktan sonra Browning ve meslektaşları, Denisovan genomunun modern Doğu Asya nüfusuyla modern Papualılara göre daha yakın olduğunu belirledi. Ekibiyle, UK10K Projesi, 1000 Genom Projesi ve Simons Genome Çeşitlilik Projesi’nden gelen genomik bilgilere dayanan Browning şunu söylüyor: “Denisovanlardan gelenlere benzeyen DNA kesitlerine ait tüm genomları analiz ettik. Denisovan genomunu Papualılardan gelen DNA parçalarıyla karşılaştırdığımızda, birçok dizinin bir eşleşmeye yetecek kadar benzer olduğunu, ancak Doğu Asyalılar’dan özellikle Han Çin, Çin Dai ve Japonların DNA dizilerinin bir kısmıyla da daha yakın olduğunu gördük.”

Denisovan atalarla ilgili bilinenler, Sibirya’daki Altay dağlarında bulunan tek bir dizi insan fosilinden gelmektedir. Bu bireyin genomu 2010 yılında yayımlandıktan sonra diğer araştırmacılar, Denisovan ataların DNA parçalarını, Okyanusya’dan gelen bireylerde ve aynı zamanda Doğu ve Güney Asyalılar gibi birçok modern popülasyonunda hızla tanımladılar.

Browning şunu söylüyor: “İnsanların yaklaşık 50.000 yıl önce Afrika’dan ayrıldıktan sonra Denisovanlarla melezlenmelerinin oldukça hızlı bir şekilde gerçekleştiği yönünde bir varsayımımız var, ancak bunun hangi coğrafyada gerçekleştiğini bilmiyoruz.”

Browning, Doğu Asyalıların atalarının kuzey Denisovan grubuyla melezlendiği sırada, belki de Okyanusyalıların atalarının da güneydoğudaki bir Denisovan grubuyla melezlendiğini düşünüyor.

İleriye dönük olarak, araştırmacılar, Asya popülasyonlarını ve yerli Amerikalılar ve Afrikalılar da dahil olmak üzere tüm dünyadaki popülasyonları daha yakından incelemeyi planlıyor. Browning şunları söylüyor: “Diğer arkaik insanlarla karışmış olan insanların kanıtlarını bulabilir miyiz diye, tüm dünyaya bakmak istiyoruz. Afrika’da arkaik insanlarla karışmanın işaretleri vardı, ama daha sıcak iklim göz önüne alındığında, hiç kimse henüz dizileme için yeterli bir DNA parçacığını içeren Afrika kökenli insan fosilleri bulamadı.”