Ana sayfa Bilim Öyküleri Haydut Cortes ve Aztek İmparatoru Montezuma

Haydut Cortes ve Aztek İmparatoru Montezuma

2400
PAYLAŞ

Ender Helvacıoğlu

Coğrafi keşifler tarihi Hernando Cortes’i “ünlü kâşif” olarak yazar. Oysa Cortes ve adamları gözlerini altın hırsı bürümüş bir avuç haydut çetesinden başka bir şey değillerdi. 16. yüzyılın başlarında Güney Amerika’da büyük bir katliamın sorumlusuydular. Koskoca Aztek İmparatorluğu’nu ateşli silahların yardımıyla yıktılar.

Kültür soykırımı
Aztek İmparatoru II. Montezuma’ya, kendisine dokunulmayacağı, fidye öderse serbest bırakılacağı sözü verilmişti. Karşılığında Montezuma da ülkesinin dört bir yanından, özellikle tapınaklardan altın eşya ve sanat yapıtlarını getirecekti. Bu yapıtların, tarih ve sanat değerlerinden çok altınıyla ilgilenen İspanyollar, bunların büyük bir bölümünü taşımada kolaylık olsun diye erittiler ve Avrupa’ya gönderdiler. Cortes ve adamlarının yerlilere verdikleri zararın yanı sıra, bilime, sanata ve insanlığa verdikleri zararlar hiçbir biçimde onarılamayacak kadar büyüktü.

Askerler, altın sanat yapıtlarını fırınlarda eritirlerken, İspanyol din adamları da, Montezuma’nın sarayındaki bir odanın tavanlarına kadar istif edilmiş tarih tomarlarını, içlerinde “küfür” var diye fırına atarak, kültür tarihinin belki de en büyük “soykırım” suçunu işlediler. Amerika kıtasının gerçek tarihi, böylece “kâşif” denilen haydutlar tarafından yok edildi.

Aztek İmparatoru Montezuma’ya verilen hiçbir söz tutulmadı. Montezuma boynu mengelede sıkılıp ensesi kırılarak öldürüldü.

İnancı için inanç değiştirmesine rağmen…
Aztek İmparatoru Montezuma’ya verilen söz de tutulmadı, onu serbest bırakmadılar. Montezuma yargılandı ve “dinsizlikten” ölüme mahkûm edildi. Kendisini kutsal bilen ve halkı tarafından kutsal bilinen imparator, hiç değilse, inançlarına uygun olarak ölmek istedi, boğularak ölmek istemedi. Bunun için ne isterlerse vermeye hazırdı.

İspanyollar Montezuma’nın inancını da istediler. Hıristiyanlığa geçerse vurularak öldürülebileceğini söylediler. İmparator, inancı için inanç değiştirmeyi bile kabul etti. Buna rağmen verilen söz yine yerine getirilmedi ve Montezuma boynu mengelede sıkılıp ensesi kırılarak öldürüldü.

Kapitalizmin ilk birikimi işte bu Cortes ve adamları gibi haydutlar tarafından sağlanmıştır.

Kaynak

1) A. Şenel, Irk ve Irkçılık Düşüncesi, Bilim ve Sanat Yayınları, Ankara, 1993.