Ana Sayfa Etiketler Alâeddin Şenel

Etiket: Alâeddin Şenel

Eksiksiz bir ideoloji kuramına doğru

0
Alâeddin Şenel Bu yazı, bir yıl içinde (Temmuz 2023 – Temmuz 2024 arasında) tamamlamayı planladığım (aynı adı taşıyacak) yapıtıma bir taslak işlevi görmesi için yazılmıştır. Burada hemen amacımın, başlığın düşündürebileceği gibi, ideoloji yazınından eksiksiz bir eklektik kurama yönelik seçmeleri bir araya getirmek olmadığını belirtmeliyim. Böyle bir girişim birikimimin, yeteneklerimin, olanaklarımın çok ötesinde, altından kalkamayacağım iş […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Reklamlardaki ve seçim propagandalarındaki büyü: Meta ve metafizik(1)

0
İnsanlığın kültürel evrimi, kuşaklar boyunca kolektif emek etkinliklerinde deneyim, bilgi, kültür alışverişinin, birikiminin ve kuşaktan kuşağa aktarımının ürünü olarak evrensel çapta farklı evrelerden geçirilmiştir. Söz konusu değişme ve gelişmeler “düşünüş biçimleri” alanında da gerçekleşmiştir. Düşünüşün evreleri: En kalın çizgileriyle insan düşünüşünün üç evreden geçtiği söylenebilir: Bunlar, sihirsel düşünüş, dinsel düşünüş ve bilimsel düşünüş evreleridir.(2) İnsanlık, […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Maddenin, canlılığın, insanın evrimi  İnsanın kültürel evriminde ereksellik, işlevsellik, nedensellik

0
“Evrim” denince akla, canlıların genotiplerinin (genetik yapılarının) ve fenotiplerinin (görünüşlerinin) değişip gelişmesi olgusu üzerine odaklanılmış “biyolojik evrim” gelir. Oysa cansız maddeler evreninde de, Büyük Patlama ile varoluşundan bu yana görülen benzeri değişiklikler, “maddenin evrimi” olarak kavramlaştırılabilecek nitelik ve önemdedir. Dahası, canlıların hayvan cinsleri arasından birinin oluşturduğu popülasyonda görülen çok hızlı ve derin(1) değişiklikler, antropolog ve […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Kültürel görelilik: Doğrular ve yanlışlar

0
Terry Eagleton’un ifadesiyle son derece karmaşık bir sözcük olan kültür, başlıca dört anlamıyla karşımıza çıkmaktadır. İlki, sanatsal ve düşünsel eserler toplamı; ikincisi, ruhsal ve zihinsel gelişim süreci; üçüncüsü, insanların yaşamlarına yön veren değerler, gelenekler, inançlar ve simgesel pratikler; dördüncüsü ise, bir bütün olarak yaşam tarzıdır.(1) Kültürel görelilikten söz edenler, genelde kültürün son iki anlamına odaklanırlar. […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Aydınlanma’dan çağdaşlaşmaya

0
“Aydınlanma” kavramının a) dinsel, b) toplumsal, c) tarihsel olmak üzere üç alanda kullanılageldiği görülür. Sidharta’nın Buda’ya, Saul’ün Pavlus’a, Muhammed’in Hz. Muhammed’e, İmam Gazali’nin Müceddid Gazali’ye dönüşümü de bu kavram ile açıklanır. Toplumsal, tarihsel anlamda “Aydınlanma” ve “Çağdaşlaşma” ise başka bir süreçtir. Aydınlanma kavramı ve analoji mantığı “Aydınlanma kavramı, günlük dildeki “aydınlatma” (Lat. illuminati) sözcüğünden türetilip, […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Kul insan anlayışında kader-kaza, özgürlük-sorumluluk-ceza sorunları

0
Dinsel ideolojik hegemonyanın yoğunlaşması, ona karşı ve ondan yana ideolojik savaşımı hızlandırdı. Ortalıkta kader, kaza, tevekkül, sabır, inşallah maşallah, hamdolsun, Allah’a emanet ol, işin doğası, fıtratı, riski gibi sözler cirit atmakta. Her insanın yaratılışıyla birlikte önceden saptanmış yaşam süresinin sonunu belirten bir yazgı olarak “ecel” inancı da bunlardan biridir. Hangi çağda? Dünyanın hemen her ülkesinde, […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Dinsel ideolojinin tektanrıcılığa evrindirilmesinde aşkınözneleştirilen beş başpeygamber Adem, Nuh, İbrahim, Musa, İsa

0
Kimi peygamberlerin gerçekte var olup olmadığı gibi tartışmaların fazla yararı yok. Peygamberlerin söylediklerinin ve yaptıklarının doğa yasalarına, mantık kurallarına, evrensel insan haklarına uygun tarihsel gerçekler olup olmadığını irdelemek de öyle. Aynı tektanrıcı dinin sözcüleri dinciler, savunucuları olan yöneticiler ve finansörleri varsıllar ve sadık yandaşları üzerinde ve de yoksulların inanç, düşünce, çıkar ve davranışları üzerinde odaklaşmak […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Geleceğe ötedünyacı dinsel budünyacı bilimsel bakışlar

0
“Göremeyeceksen, elli yıl sonrası insanlığının durumunun sana ne yararı, ne zararı olur?” diyecekler çıkacaktır. Dahası, “bilimsel yöntemlerle, bilimsel kesinlikte öngörülerde bulunamayacaksan, düşüneceklerinin, yazacaklarının kime ne yararı dokunur?” diyenler de bulunabilir. Buna benzer düşüncelerle “yazamayacağımı bildirme” kararını almak üzereyken, kafama İnsanlık Tarihi kitabımın girişinde yazdıklarım takıldı; yanıtım onlarla tutarlı olmalıydı. Giriş: Elli yıl sonra dünya ne […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

DİN: Kimlerin güdümündedir? Kimleri avutur? Kimlerden yana yontan bir araç olarak kullanılır?

0
Dinin tanımı: Din, sınıflı, eşitsizlikçi, devletli, tarımcı uygar toplumun bir üstyapı kurumu sayılabilecek bir “dinsel ideoloji” olarak kurumlaştırılıp geliştirilmiştir. Kimlik kartı: Doğum Tarihi: MÖ IV. binyıl. Doğum Yeri: Sümer/Aşağı Mezopotamya (Dicle-Fırat arası taşkın ovası). Semti: “Tanrı’nın evi” (Tapınak’tan Zigurat’a) ve “Tanrı’nın tarlaları” bölgesi. Altyapısı: Büyük sulama tarımı üretimi. İşlevi: Tarımsal üretimden efendilere ve yöneticilere “toplumsal […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Mutfak ve Kültür Beslenme tarihçesi olmaktan öte bir yapıt, sanki insanlık tarihi

0
Civitello’nun “Mutfak ve Kültür” adlı kitabından da anlaşılabileceği gibi, insanlığın kültürel kalıtının (bütün yiyeceklerin, içeceklerin, araç gereçlerin) kolektif emeğin kuşaklar boyunca aktarılarak birikiminin ürünüdür. Öyleyse kolektif emeğin sonul ürünleri üzerinde özel sahiplik, patent hakkı savları, kültürel birikim ve kültürel miras gerçekliğine ters düşen el koymalardır. Bilim ve Sanat Yayınları (Yayın Yönetmeni Mehmet Öz ve çevirisine […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.
0

Your Cart