185. Sayı

Ana sayfa 185. Sayı

Geçmişi damıtıp geleceğe uzanmak

Bilimsel Devrim ve Aydınlanma döneminin temel niteliklerini ve büyük isimlerini işleyen dosyalar sadece tarih incelemeleri olarak okunmamalı. Güncel önemleri de var. Birincisi hâlâ Modernite...

Bilim Devrimi’nde Descartes ve Gassendi’nin mekanik doğa felsefeleri

17. yüzyılın başlarında modern bilimin otoritesini gerçekten tehdit eden üç farklı düşünce geleneği vardı: Aristotelesçilik, okültizm ve kuşkuculuk. Gözleme, deneye ve hesaplamaya dayanan modern bilimin bu alternatif gelenekleri alt etmesi kolay olmadı. Bu mücadele modern bilimin lehine kapanmasaydı şimdikinden farklı bir bilim anlayışımız olabilirdi. Bu savaşımda modern bilimin yanında saf tutmuş düşünürler arasında kurdukları kapsamlı […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Çernobil: Algı ve karar mekanizmalarına dair kamuoyu hafızası

Çernobil dizisi çok tartışılıyor. Anti-Sovyet kara propagandası mı, nükleer enerjinin reddi mi? Peki Çernobil’i algı ve başka açılardan okumak mümkün mü? İhtiyaç ile risk arasında sıkışmış halde irili ufaklı bir kararlar zinciriyle yönetilen teknolojilere muhtacız. Hâl böyleyken risk karşısında doğru algılama ve doğru karar verme mekanizmaları ile ilgili tartışmak daha anlamlı olabilir. Üstelik kusursuzluğun beyhude […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Kozmolojinin yeni problemi: Ölçme hatası mı, yoksa yeni bir fiziğin habercisi mi?

Empirik veriyi eldeki teorilerle uyumlu şekilde yorumlama olanağı kalmadığında başta uçuk gelen teoriler bile bilimsel bir seçenek olabilir. Eğer evrenin genişleme hızını ölçmeye çalışan iki grubun vardığı farklı sonuçların ikisinde de gerçekten hiçbir hata yoksa yine böyle bir durum karşısındayız demektir. Ya bunu varsayan teorilerden en azından biri doğruysa, ya da doğru teorinin eli kulağındaysa? […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Allen Kuşakları

Allen Kuşakları yeryüzünden uzaklığı bin km ile 60 bin km arasında değişen ve Dünya’mızı hem Güneş’in hem de diğer yıldızların zararlı radyasyonundan koruyan yapılardır. İlk keşfedildiklerinde insanoğlunun uzaya gitme hayalleri önünde engel gibi dursalar da sonradan onları aşmanın yolu bulundu. Allen Kuşakları olmasaydı kim bilir belki de Dünya’da yaşam olmayacaktı. Allen Kuşakları olarak bilinen ve […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Toplumsal cinsiyet eşitsizliği ve ses asistanları

UNESCO’nun yayımladığı rapor birbiriyle ilişkili iki sorunu tartışıyor. Birincisi cinsiyetçi önyargıların teknolojilere nasıl kodlandığı. İkincisi ise dijital becerilerdeki toplumsal cinsiyet eşitsizliği. Teknolojiye gömülü cinsiyetçilik kadınların toplumsal konumunu kötüleştirdiği gibi ikinci sorun, birinci sorunun kronikleşmesinin koşullarını yaratıyor. Geçen sezon uygulanan VAR (Video Assistant Referee – Video Yardımcı Hakem) sistemi, maç sonrası yaşanan birçok tartışmanın önüne geçti. […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Mikropları gören ilk kişi: Mercek ustası kapıcı Leeuwenhoeck

Paul de Kruif Çeviren: Mithat Enç Eğitimsizdi. Manifaturacı olarak hayata atıldı. Hollanda’nın Delft kentinin belediyesinde kapıcılığa başladı. Mercek yontmaya karşı delice bir sevgisi vardı. Kimsenin yapamadığı güçte mercekler yaptı. Yağmur damlası içindeki “sefil hayvancıkları” ilk kez o gördü. Royal Society’nin büyük bilginleri onun keşiflerini kabul etmek ve içlerine almak zorunda kaldı. İlk mikrop avcısı olarak, […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Meme kanserinden nasıl korunabiliriz?

Kadınlarda en çok görülen kanser türü olan meme kanseri toplumda her 8 kadından 1’ini yaşamının herhangi bir döneminde etkiliyor. Meme kanseri görülme sıklığının hızla artması, kişisel risklerin dışında toplumun genelini etkileyen risklerin varlığından kaynaklanıyor olmalı. Kanser hastalığının toplumda görülme sıklığı son birkaç on yılda hızlı bir şekilde artış gösterdi. Hemen herkesin yakınlarından kansere yakalanan birileri […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Sovyet bilimcilerle Einstein’ın siyaset tartışması

Soğuk Savaş’ın yeni başladığı dönemde önde gelen dört Sovyet bilimci Einstein’ın “dünya devleti” önerisini sertçe eleştiren bir Açık Mektup yayınlarlar. Bu önerinin ABD’nin sömürgeci politikalarına çanak tutmak anlamına geldiğini belirtirler. Einstein da önerisini savunan ve gerekçelerini açıklayan bir yanıt yazar. Metinlerde bu öneriden yola çıkarak emperyalizm, sömürgecilik ve sosyalizm-kapitalizm çatışması konuları da tartışılır. Okuyacağınız iki […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Hans Reichenbach’ta klasik mantığın yetersizliği ve sembolik mantığın işlevselliği sorunu

Klasik mantık varken sembolik mantığa neden gereksinim duyulmuştur? Bu soru, hem klasik mantıkla sembolik mantığın ilişkisini çözümlemek hem de sembolik mantığı temellendirmek için yaşamsaldır. Türk felsefe yaşantısına sembolik mantık ve bilim felsefesi dersleriyle katkıda bulunmuş olan Hans Reichenbach, klasik mantığın yanına sembolik ya da modern mantığı yerleştirirken, hareket noktası olarak söz konusu sorudan yola çıkar. […]
Bu içeriği görüntüleyebilmek için, şu seçeneklerden birine abone olmalısınız: 1 yıllık e-dergi aboneliği or 6 aylık e-dergi aboneliği.

Sosyal Medya Hesaplarımız

1,342TakipçilerTakip et
28,452TakipçilerTakip et
847AbonelerAbone ol
- Advertisement -
0

Your Cart